b0a42603-b57f-4d70-9814-90e250864cc4 Electromach laat leerlingen veelzijdig kennismaken met techniek Het bedrijf Electromach in Hengelo investeert graag in jong technisch talent. In een gloednieuwe samenwerking met C.T. Stork College ontvangen zij vmbo-leerlingen die daadwerkelijk aan de slag gaan met het samenstellen van een besturingskast én het volledig produceren van een metalen dobbelsteen. De eerste lichting bestond uit 14 leerlingen en de inmiddels tweede groep leerlingen telde 12 deelnemers. De eerste ervaringen zijn positief en leverden zelfs al stagiaires op! Electromach: explosieveilige oplossingen Electromach, onderdeel van de R. STAHL Technology Group, is marktleider en een internationaal toonaangevende producent en leverancier van explosieveilige materialen, besturingssystemen en custom-made oplossingen. De producten worden toegepast in omgevingen waar gas- en/of stofontploffingsgevaar dreigt. Meer specifiek betreft het toepassingen in de olie-, gas- en (petro)chemie en offshore industrie waaronder raffinaderijen en olieplatforms. Electromach levert wereldwijd met een focus op olieproducerende landen in het Midden- en Verre Oosten, Amerika en Brazilië, en aan belangrijke toeleveranciers voor de olieproductie. Kennismaken met alle deelhandelingen Jan Dekker is process engineer en stagebegeleider bij Electromach: “De leerlingen komen meerdere keren op woensdagmiddag op bezoek, zowel voor een bedrijfsintroductie als het maken van twee werkstukken. De insteek is dat zij bij beide werkstukken met zoveel mogelijk soorten bewerkingen in aanraking komen. Bij het maken van de metalen dobbelsteen op een voetstukje gaan ze onder begeleiding zelf aan de slag met lasersnijden, zetten op onze kantbank, lassen en schuren. Bij het maken van de besturingskast doen ze ervaring op met assembleren vanaf een tekening en het correct aansluiten van elektrische bedrading.” Niet alleen maken ze een besturingskastje en een metalen dobbelsteen; ook kijken ze mee in de productie waar Electromach naamplaten graveert en bij een CNC-machine voor de bewerking van kasten voor systemen. Jan Dekker begeleidt doorgaans stagiairs op mbo-niveau. Hoe is het om nu ook vmbo-leerlingen over de vloer te krijgen? “Ze zijn jong en het is belangrijk om een beetje te vertrekken vanuit hun belevingswereld. Electromach investeert heel graag tijd en aandacht in deze belangrijke doelgroep.” Enthousiaste en vakkundige begeleiding Voor het maken van de dobbelsteen werden de leerlingen enthousiast en vakkundig begeleid door Arjan Slotman. Hij bedient in het dagelijks leven vooral de kantbank en lasersnijder bij Electromach. Arjan: “Het is ontzettend leuk om de jeugd te mogen interesseren voor techniek. Wel zie je per leerling verschillen in welke techniekrichting zij door willen, van metaal tot elektrotechniek. Maar dat is alleen maar mooi omdat zij bij Electromach in korte tijd met alle facetten van techniek kennis kunnen maken. We hopen dat zij daardoor een gerichtere keuze maken na hun vmbo.” Eerste stages al geregeld! Usman Azhar is docent PIE op C.T. Stork College: “We hebben vanuit C.T. Stork College al lopende samenwerkingen met opleidingsorganisaties als Techniekhuis Twente en SMEOT, en nu ook met een lokaal techniekbedrijf als Electromach. We hebben inmiddels de tweede lichting leerlingen bij Electromach aan de slag en we hebben kort geëvalueerd. We mogen zeggen dat het een succes is. Uit de eerste groep hebben vier leerlingen er inmiddels bewust voor gekozen om bij Electromach stage te lopen. Ze hebben de medewerkers ontmoet, gezien hoe het gaat en voelen zich daardoor vertrouwd om een stage te doen bij Electromach. Hoe mooi wil je het hebben! Een win-win situatie voor zowel Electromach als C.T. Stork College.” Wat ook prettig is voor de fietsende leerlingen, is dat Electromach dicht bij het C.T. Stork College gelegen is. Aan de slag in realistische setting De werkzaamheden die de leerlingen bij Electromach uitvoeren voor hun werkstuk zijn exact zoals de vaste medewerkers van Electromach die ook moeten hanteren, zoals bij het bedraden van de besturingskast. Usman: “Ook krijgen ze voor dit werkstuk alle bijbehorende documentatie zoals een reguliere medewerker die ook ontvangt. Onze leerlingen gaan dus aan de slag in een realistische setting. Hun werkzaamheden hier vallen vooral onder de modules utiliteitstechniek van PIE en kunnen we daardoor inhoudelijk mooi afvinken.” Een gloednieuwe innovatie van Electromach is het zelf samenstellen van aircosystemen vanuit het perspectief van explosieveiligheid. Usman: “Stel dat een leerling van ons kiest voor klimaattechniek dan zou deze in principe ook bij Electromach een stage kunnen lopen.” Ook voor Usman is er een voordeel: “Mijn collega Arnold Prinsen of ikzelf gaat mee met de leerlingen. We krijgen updates mee over hoe het er in het technisch bedrijfsleven aan toe gaat en met welke technieken, innovaties en ontwikkelingen zij bezig zijn. Die kunnen wij op onze beurt weer meenemen naar het onderwijsveld. We zijn heel positief en enthousiast over de samenwerking. De sfeer is goed en open.” Alles voorhanden onder één dak Pascal van Oosten is HR Manager bij Electromach: “Personeelsbestanden vergrijzen, en we investeren graag in de jeugd. In het verleden hebben we bijvoorbeeld veel gedaan met BOL- en BBL-leerlingen. Maar we merken toch dat het ook zinvol is om de fase daarvoor te betrekken bij je bedrijf, dus de vmbo-leerlingen. Het mooie is dat Electromach deze jonge leerlingen onder één dak kennis kan laten maken met alle disciplines, van electrotechniek, installatietechniek en software tot en met verspanen, lassen, kanten en besturingstechniek. Daarom onze focus op de PIE-leerlingen van C.T. Stork College omdat zij heel breed opgeleid worden. Om hen te enthousiasmeren voor een gerichte vervolgstudie verwelkomen wij hen hier met open armen. En het wérkt! Want uit de eerste groep van C.T. Stork College Hengelo hebben we al vier stagiaires gekregen! Inmiddels zijn we ook met het Alma College in Almelo in gesprek over een soortgelijke samenwerking.” MENU

2034dc5b-303f-4933-8f6b-aee16bb048e3 Tussentijdse evaluatie leerlingenaantallen STO Twente Met elkaar zetten we er vanuit STO Twente stevig de schouders onder. Het programma STO Twente loopt inmiddels 3,5 jaar, geteld vanaf de start in het schooljaar 2019-2020. Thaisa Rougoor is Onderwijskundige en lid van het regionale programmateam STO Twente. Zij onderzocht welke effecten er nu al te zien zijn in de leerlingaantallen technisch vmbo en de doorstroom naar het mbo. De belangrijkste conclusie? Thaisa: “Meer Twentse vmbo-leerlingen kiezen een technisch profiel. De instroom in technische profielen vertoont een lichte stijging in vergelijking met de andere profielen. Ons doel met STO Twente was stabiliteit krijgen in de aantallen ten opzichte van 2019. En nu zien we dus een lichte stijging, een positieve verrassing.” Monitoren en evalueren Thaisa: “Graag willen we bepalen of de doelstellingen van Sterk Techniekonderwijs regio Twente daadwerkelijk gehaald zijn of worden. Dit betekent dat we de STO-activiteiten in Twente zowel monitoren als evalueren. Denk aan voortgangsrapportages, zelfevaluaties, panelgesprekken en dus ook kwantitatieve gegevens verzamelen. Deze kwantitatieve data geven inzicht in de effecten van de STO-activiteiten op langere termijn.” Het gaat hier om de data van vmbo-scholen met een technisch profiel in BBL, KBL en GL die aangesloten zijn bij het programma van STO Twente. Procentuele stijging met 2,6% Sinds de start van Sterk Techniekonderwijs Twente kiest een groter deel van de vmbo-leerlingen voor een technisch profiel ten opzichte van andere profielen. Thaisa: “Het aandeel technische vmbo-leerlingen vergeleken met het totale aantal vmbo-leerlingen is procentueel gestegen met 2,6%. Hier zien we dus een opmerkelijke verschuiving.” Wel is er sprake van een daling van absolute aantallen leerlingen in het technisch vmbo. Ook opmerkelijk: het aantal BWI-leerlingen in Twente is aan het groeien terwijl de profielen MVI en M&T in absolute aantallen leerlingen gelijk blijven. Thaisa: “Aan het demografische gegeven kunnen we niets doen. Bij het opstellen van ons activiteitenplan in 2019 hebben we deze verwachtingsprognose ook als reële situatie meegenomen. Deze ontwikkeling sluit aan bij de reeds verwachte krimp van leerlingaantallen in het vmbo in Twente.” Stabiele instroom technische mbo-opleiding Een belangrijk doel van STO Twente is om leerlingen die voor een technisch profiel kiezen daadwerkelijk te laten doorstromen naar een technisch mbo-profiel. Thaisa: “Het aantal technische vmbo-leerlingen in Twente dat kiest voor een technische mbo-opleiding blijft stabiel gedurende de afgelopen vier schooljaren. Een heel groot deel van onze vmbo-leerlingen met een technisch profiel stroomt door naar een technische mbo-opleiding. Leerlingen met een PIE-profiel stromen het vaakst door naar een technische mbo-opleiding. Om precies te zijn: 86 tot 92% van de leerlingen.” Thaisa stipt hierbij aan dat onderzoek zou uitwijzen dat PIE-leerlingen eigenlijk altijd al vroeg en heel bewust voor techniek kiezen: “Zij zijn steady in hun keuze en dat zien we terug in de doorstroom naar het technisch mbo.” Meer meiden in het technisch vmbo Eén van de doelstellingen van STO is om de instroom in het technisch vmbo te bevorderen. Meiden zijn één van de doelgroepen waar de STO-activiteiten op gericht zijn. Vanaf de start van STO Twente in schooljaar 2019-2020 is er onderzocht welke effecten er optreden in het aantal en aandeel meiden in het technisch vmbo in Twente. Thaisa: “In het schooljaar 2022-2023 koos in Twente i21,5% meer meiden voor een technische vmbo-opleiding dan het schooljaar daarvoor. Ook het aandeel meiden in het technisch vmbo ten opzichte van jongens stijgt de afgelopen jaren van 9,3% naar 12,7%. Dit sluit aan bij de landelijke trend waarbij meiden steeds meer kiezen voor een technische opleiding. In Twente is deze trend dus ook zichtbaar. In de komende STO-jaren zullen we nog meer activiteiten kunnen ontplooien om onder andere deze doelgroep nog meer aan te boren.” Onderlinge verschillen subregio’s STO Twente STO Twente is één van de grootste STO-regio’s van Nederland opgebouwd uit vijf subregio’s: Hengelo, Oldenzaal, Enschede, Rijssen - Holten en Almelo e.o.. Laten de kwalitatieve cijfers daarin eigenlijk subregionale verschillen of nuances zien? Thaisa: “In onze rapportages focussen we uiteraard ook op de analyses per subregio. Daar zien we verschillen in, en dat is begrijpelijk. De ene subregio vertoont een daling in het aantal leerlingen dat een technisch profiel kiest, de andere subregio blijft stabiel en weer een volgende subregio laat een sterke stijging zien. We informeren de subregio’s hierover en gaan met hen over de data in gesprek. Natuurlijk realiseren wij ons ook dat je niet altijd direct een verband kunt leggen tussen de activiteiten van STO Twente en de data want scholen hebben ook hun specifieke beleids- en strategische keuzes die hier al of niet invloed op hebben. De activiteiten van STO Twente zou je dus moeten meewegen in een groter kader.” Toelichting op verantwoording richting ministerie STO Twente schreef een monitoring- en evaluatieplan. Hierin nemen we kwantitatieve gegevens op en analyseren deze. Dit doen we op eigen initiatief en vormt een onderdeel van onze verantwoording richting de overheid. Met dit monitoring- en evaluatieplan kunnen we aangeven dat we de goede dingen aan het doen zijn, dat we kwaliteit leveren en dat de optelsom hiervan ook daadwerkelijk iets óplevert. Naast de kwantitatieve gegevens verzamelen we ook inzichten op basis van panelgesprekken in alle subregio’s. Uiteraard voeren de subregio’s intern ook zelfevaluaties uit. En vanuit de projectgroep STO Twente leveren we voortgangsrapportages op. Al deze opbrengsten opgeteld gebruiken we als verantwoording richting het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), maar uiteraard ook om onszelf te verbeteren. Meer weten? https://www.sterktechniekonderwijs.nl/regio/twente/nieuws/sto-twente-introduceert-praktisch-monitoring-en-evaluatieplan MENU

a0e82916-c6ec-4886-bcee-2d787dd73a49 Masterclass Virtual Reality: praktische adviezen voor geslaagde inzet VR Virtual Reality (VR) werkt als een onweerstaanbare magneet op zowel leerlingen als docenten binnen het technisch vmbo in Twente. Bij bezoekjes aan Technolabs is deze technologie zo’n beetje het eerste waar leerlingen naartoe hollen. Maar wat kun je er precies mee? En welke educatieve doelen bereik je met VR? En ook: hoe maak je zelf betaalbare content? Tijdens een Masterclass VR op het C.T. Stork College gaf het bedrijf VRInSCHOOL op vrijdag 16 december tekst, uitleg én een aantal praktische adviezen voor alle scholen van STO Twente die met VR (gaan) werken. Advies 1: VR vereist visie Tom Aerts van VRInSCHOOL gaf de Masterclass: “De succesvolle toepassing van VR op je vmbo-school vereist om te beginnen een gedeelde visie: welke doelen wil je ermee bereiken? Belangrijk is het onderscheid hierin: ziet je school VR als een leermiddel of als leerdoel? Dus gebruik je VR om op creatieve wijze leerstof te presenteren? Of vind je het sowieso belangrijk dat je leerlingen VR zélf leren programmeren en daar content voor maken?” Advies 2: begin vanuit de leerling Tom: “Gebruik je VR als leermiddel? Dan is het dé uitdaging om content te vinden of zelf te maken die naadloos aansluit op de leerdoelen van je les. Cruciaal is dat je hierbij begint bij de leerlingen en niet bij de docenten. Het zijn de leerlingen die met VR aan de slag moeten gaan. Denk dus bij het inkopen of zelf maken van content na of leerlingen hiermee al ontdekkend zelf uit de voeten kunnen. Houd het eenvoudig. Te moeilijke opdrachten met VR, vooral als je de complexe koppeling maakt met PC’s, hebben een groot afbreukrisico in zich. Kies daarom voor een VR-bril die stand alone kan werken, dus met de computer ín de bril.” Advies 3: zorg dat de randvoorwaarden op orde zijn Zoals voor elke nieuwe technologie geldt: het moet probleemloos werken. Anders haken de leerlingen snel af. Tom: “Instabiele wifi, onvoldoende vaardigheid bij de docenten met de basismogelijkheden: het haalt de vaart uit de lessen met VR. Zorg dus dat je dit op orde hebt. Is de wifi van je school niet stabiel? Kies dan bijvoorbeeld voor de aanschaf van een eigen wifi-point voor je lessen met VR.” Advies 4: maak de juiste keuze tussen 360 graden content of Animatie In de Masterclass kwamen twee varianten van VR aan de orde: 360 graden content of Animatie. Bij 360 graden heb je twee opties: een vast contentaanbod van een partij dat past bij de leerdoelen of het zelf maken van content, door leerlingen en/of docenten. Het eerste levert vaak een teleurstelling op door de inflexibiliteit van de vaste content. Kies je voor animaties? Dan maak je vooral lesstof gericht op simulaties waarbij leerlingen virtueel bijvoorbeeld iets kunnen beetpakken, zoals een virtueel lasapparaat. Animaties slaagt alleen als je op je school hiervoor écht een diepgaand commitment hebt. Echter, de content voor deze variant is prijzig en complex om te maken.” Samenvattende adviezen Tot slot vatte Tom een aantal adviezen samen voor vmbo-scholen binnen STO Twente die aan de gang willen met (content maken voor) VR: “Vermijd vrijblijvendheid en regel commitment, stel het doel dat je met VR wilt bereiken samen superscherp vast. Zorg ook dat je in je school voor VR een kartrekker hebt en vooral: maak de toepassing van VR niet complexer dan nodig is; houd altijd de eenvoud op het (digitale) netvlies.” Content maken? Begin gewoon samen en bouw daarop voort… De circa 30 deelnemers aan de Masterclass waren voornamelijk geïnteresseerde techniekdocenten. Na afloop werd er volop gediscussieerd. De consensus? VR is prachtig, maar valt of staat met relevante, educatieve content. Hoe we die gaan maken binnen STO Twente? Marieke Rinket, programmamanager STO Twente: “Het devies is praktisch beginnen met elkaar vanuit de diverse profielen en vertrekkend vanuit de basisvaardigheden die we met VR al hebben. Al lerend kunnen we vervolgens voortbouwen op de eerste resultaten. Het komt er nu op aan dat we samen de eerste stap zetten om zelf content te maken op basis van de 360 graden variant. Dat kan praktisch starten door vanuit de profielen ontwikkelteams in te richten en hiermee vanuit het profiel inhoudelijk aan de slag te gaan. Op de vorming van deze ontwikkelteams komen we snel terug.” MENU

c2d90e16-2acf-4d52-b587-aab64c1c87e0 Technisch en Maritiem College IJmuiden leidt op voor land en water De laatste stop van de studiereis STO Twente 2025 bleek op vrijdagmiddag een combinatiebezoek op één locatie aan het Technisch & Maritiem College in IJmuiden. Bezochten we een dag eerder een MBO College voor Luchtvaart; nu waren de rivieren en zeeën aan de beurt! Twente leek even héél ver weg… Actief met STO We kregen een allerhartelijkste ontvangst mét lunch in het opleidingsrestaurant van beide scholen. Vervolgens gaf Wilco van Pel een inzichtelijke uitleg van het Technisch & Maritiem College IJmuiden. Hij is docent/decaan voor het Technisch & College Velsen én projectleider STO voor het ontwikkelen, promoten en uitvoeren van Sterk Techniekonderwijs in de regio IJmond/Zuid-Kennemerland: “Vanuit decanaat en STO ben ik vooral actief met het binnenhalen van bedrijven en het daaraan koppelen van gastlessen en bedrijfsbezoeken.” Nuchtere en overzichtelijke aanpak STO De STO-collega’s in Velsen vliegen STO nuchter en praktisch aan, legde Wilco uit: “In de regio IJmond -Zuid-Kennemerland tellen we drie projectleiders, ieder verantwoordelijk voor hun eigen werkgebied. We werken met gerichte projectaanvragen als scholen en/of bedrijven iets willen met STO. Wij, als projectleiders beoordelen of deze matchen met de doelstellingen van STO. Zo ja, dan geven we akkoord op de aanvraag, stimuleren we kennisuitwisseling en samenwerking tussen de scholen en/of bedrijven. De uitvoering van een project wordt dan gekoppeld aan het voor dat project gereserveerde bedrag. Wordt het project alsnog niet uitgevoerd? Dan gaat het gereserveerde bedrag terug naar het district voor een nieuwe toewijzing aan nieuwe projectaanvragen.” Leerwinst door leerroutes Vervolgens ging Wilco dieper op beide scholen in. Technisch College is technisch vakcollege voor uitdagend en modern technisch beroepsonderwijs. Leerlingen hebben een ruime keuze uit meer dan 40 keuzevakken waarmee leerroutes ontstaan die op het mbo tot soms wel 40 weken leerwinst kunnen opleveren. Dit biedt een optimale aansluiting op het mbo of naar werk. Wilco: “Door de nauwe samenwerking met het regionale bedrijfsleven, is ons technisch onderwijs altijd up-to-date en werken de leerlingen veel in de praktijk en op locatie.” Unieke school voor vmbo maritiem beroepsonderwijs Het Maritiem College IJmuiden is een unieke school die op vmbo-niveau maritiem beroepsonderwijs geeft en leerlingen opleidt tot maritieme toppers voor Rijn-, binnen- en kustvaart. Wilco: “Met deze opleiding kun je matroos worden of misschien zelfs wel kapitein!” Dat doet het Maritiem College IJmuiden al meer dan 100 jaar met succes: het slagingspercentage is vaak 100%! Naast het unieke onderwijsconcept zijn deze percentages ook het resultaat van het plezier waarmee de leerlingen bezig zijn met hun werk, opdrachten en prestaties. Elke leerling heeft een eigen mentor die hem/haar twee jaar lang volgt en met de ouders/verzorgers communiceert over de schoolresultaten en het welbevinden op school.” Wat voor een soort leerlingen trekt dit aan? Wilco: “Zij zijn technisch aangelegd, sociaal en kunnen goed samenwerken.” Naar alle kanten doorstromen Wat de vmbo-leerlingen leren? Alles over de verschillende soorten schepen en hun ladingen, het plannen van vaarroutes, kennis van de Europese binnenwateren, marifonie, motoronderhoud, metaaltechniek en knopen. Wilco: “De leerlingen brengen veel tijd op het water door tijdens het roeien in de roeivletten en het varen op de opleidingsschepen. Na deze opleiding kunnen zij doorstromen naar elke mbo-richting, bijvoorbeeld naar één van de maritieme opleidingen van ROC Nova College Maritiem, met keuze voor de binnenvaart of de zeevaart.” Altijd werk! Maritieme bedrijven staan te springen om goed opgeleide mensen. Wilco: “Als je doorleert in een maritieme richting op het mbo, ben je vrijwel zeker van een goede baan en een goed salaris. Wanneer je het diploma Rijn-, binnen- en kustvaart bij ons op school hebt behaald én wanneer je de leeftijd van 17 jaar hebt bereikt, mag je jezelf matroos noemen. Dit betekent dat je als matroos bijvoorbeeld al vakantiewerk kunt gaan doen. Deze beroepskwalificatie is uniek in Nederland.” Rondleiding langs profielen Het Technisch & Maritiem College maakt het verschil met veel andere technische vmbo-opleidingen op onder andere deze twee voordelen: ongelooflijk veel vierkante meters voor het ruim en goed opstellen van alle machines, apparatuur en technologie. Het Technisch & Maritiem College kan ook nog eens bogen op de aanwezigheid van alle technische profielen, een unicum in heel Noord-Holland. Wilco: “Dit geeft deze locatie een enorme voorsprong op alle andere technische vmbo-scholen in de ruime regio.” Ook geeft het Technisch & Maritiem College heel veel aandacht aan het PO met een gespecialiseerde medewerker die deze leerlingen met een ongekende hartstocht de basistechnieken bijbrengt, van een Sinterklaas surprise maken tot en met het leren hoe je je band plakt. Tot slot kunnen het Technisch College & Maritiem College samen trots zijn op hun ultramoderne Technolab. Wederzijdse uitwisseling Onze docenten konden hun ogen niet afhouden van alle inspirerende praktijkvoorbeelden tijdens de rondleiding. In één moeite door werden er inhoudelijke contacten gelegd tussen docenten van het TMC en STO Twente. Neem Milan Kempers van het TCC Potskampstraat: “Voor een keuzevak ben ik bezig met een project waarbij ik een transportband wil gebruiken. Ik begreep dat het Technisch & Maritiem College hier ervaring mee heeft. Graag stel ik de PIE-docenten een vraag over robotica en ik heb hun contactgegevens opgevraagd.” Eigen maritiem hotel De nog jonge leerlingen van het Maritiem College IJmuiden komen uit heel Nederland, want er zijn verder niet zo heel veel andere opleidingen op dit specialistische terrein. Dat geeft té lange reistijden. Wilco: “Dus zijn de leerlingen door de week van harte welkom in het inpandige hotel van het Maritiem College. Wil je matroos worden dan is het bovendien wettelijk verplicht om intern te gaan; dat moet je op een schip ook. Maar de kamers zijn ruim, met kleine groepjes en de leerlingen hebben de beschikking over allerlei faciliteiten, zoals zelfs een eigen bioscoop! Leuk om te melden is dat die zelf is ingericht door de leerlingen van de technische profielen van het Technisch College.” Super verrassende toepassing van Augmented Reality (AR) Het bezoek kende een superverrassend slot. Met een flitsende presentatie stond daar ineens Marcel Klok, hoofd inkoop en regionaal verkoopdirecteur van Joh. Enschede. Deze gerenommeerde drukkerij verloor destijds de strijd om wie de euro's mocht drukken, een flinke aderlating. Inmiddels kroop Joh. Enschede volledig uit dit dal door voor commerciële opdrachtgevers postzegels en op maat gemaakte bankbiljetten te produceren, met de exact hoogwaardige kwaliteit van officiële bankbiljetten. Door Augmented Reality verrijken zij deze bankbiljetten met allerlei digitale gadgets, een vondst die over de hele wereld aanslaat! Nick en Simon vanaf hun eigen bankbiljet in je huiskamer! Een voorbeeld? Voor Nick en Simon maakte Joh. Enschede een eigen bankbiljet, fans kopen dit, scannen een AR-toevoeging op dit biljet en vervolgens geven Nick en Simon op je mobiele telefoon een digitaal concert in je eigen huiskamer! Kortom, een mix van een fysiek biljet - zoals je dat in je portemonnee vindt - met de toevoeging van digitale technologie. De AR-component maakt de ervaring van het ontvangen van en de interactie met het bankbiljet gedenkwaardig en deelbaar. Hans deelde dit commerciële geld met voorbeeldbiljetten royaal uit en liet de deelnemers aan de STO studiereis positief verbluft achter met een originele toepassing van AR waar eigenlijk niemand ooit van had gehoord! Voldaan terug naar Twente Marieke overhandigde aan Hans en Wilco een attentie vanuit STO Twente en bedankte hen voor hun fantastische begeleiding, ontvangst, rondleiding en workshop. Tijd om de twee dagen met volop nieuwe indrukken in de bus naar Twente te verwerken…op naar volgend jaar! MENU

389d2fc8-ceda-4f1f-8733-da0f708968e0 Aan de slag in Masterclass Leerlingen activeren binnen praktische vakken Een drukbezochte activiteit van STO Twente zijn de masterclasses. Zoals op 18 november in het Technolab in Oldenzaal over ‘Leerlingen activeren binnen praktische vakken’. Doelgroep? Vooral docenten van BWI, PIE, M&T en Techniek/Technologie. Maar ook docenten van Zorg en welzijn en andere vakken waren aanwezig. Alle locaties waren goed vertegenwoordigd. Maaike Vervoort gaf deze masterclass zoals zij dat ook al eerder deed voor STO Twente: leerzaam, interactief én met een set praktische handvatten om op school zelf met deze materie aan de slag te gaan. Maaike: “Ook voor techniekonderwijs binnen het vmbo is de keuze van passende activerende werkvorm belangrijk.” Het grote belang van activerende werkvormen Activerende werkvormen zijn belangrijk voor leerlingen. Maaike Vervoort is hoofddocent en onderzoeker bij Saxion in Enschede. Onderwijs en leren van leraren staat centraal in haar werk, met een focus op ontwerponderzoek en leren van/met video: “Wanneer leerlingen onvoldoende geactiveerd worden, verslapt hun aandacht en doen ze niet meer actief mee met de les. Werkvormen waarbij van leerlingen een actieve rol wordt gevraagd zijn daarom belangrijk. Door activerende didactiek stimuleert de docent de (denk)activiteit van zijn leerlingen en zet je als het ware hun brein ‘aan’. Dat zorgt voor meer plezier in het onderwijs, zowel voor de leerling als voor de docent. Maar hoe pak je dit aan?”. De masterclass van Maaike nam de deelnemers interactief mee. Zo kreeg iedereen bij de start een A4’tje om op te staan. Er ontstond een soort stoelendans waarbij docenten die een bepaalde activiteit ooit zelf hadden gedaan in hun klas zich verplaatsten naar een ander A4’tje. Maaike: “Dit was een voorbeeld van een werkvorm waarmee je op een actieve manier voorkennis activeert. En leidde ook tot plezier. Plezier is zó belangrijk voor leren. Bovendien was een belangrijk doel dat docenten zín krijgen om de aangereikte activerende werkvormen uit te proberen in hun lessen.” Kies gericht de meest geschikte activerende werkvorm Maaike: “Tijdens deze masterclass maakten de deelnemers kennis met verschillende activerende werkvormen. Ook zijn we ingegaan op het belang van activerende werkvormen voor het leren van leerlingen.” Maaike belichtte onder andere activerende werkvormen voor verschillende lesfasen en doelen. Haar boodschap? “Je kunt, op basis van jouw kennis van de groep, activerende werkvormen kiezen die passen bij jouw vak en bij jouw leerlingen. En bij jezelf natuurlijk. We stelden in deze masterclass de vraag centraal voor welk doel je activerende werkvormen wilt inzetten, juist ook bij praktische vakken. Bijvoorbeeld: als leuk tussendoortje of starter, om voorkennis te activeren of om op een actieve manier de leerstof te verwerken en/of toe te passen. Of om aan het eind van de les na te gaan: wat is er geleerd? Niet elke werkvorm is namelijk geschikt voor elk doel. De toepassing van werkvormen tussendoor (Doen-denken-uitwisselen en korte vragen via LessonUp) zorgde ervoor dat iedereen betrokken bleef. Daarmee was de masterclass zelf ook bedoeld als een voorbeeld voor werken met activerende werkvormen!” Aan de slag! In tweetallen of groepjes hebben de deelnemers 45 minuten serieus met elkaar nagedacht over werkvormen voor een les voor hun vak en die daarna uitgewisseld met een ander tweetal/groepje. Maaike: “Mooi om te zien dat er veel is uitgewisseld en dat er concrete ideeën zijn ontstaan, ook voor toekomstige samenwerking. Hopelijk helpt het verzamelde materiaal om hier verder mee aan de slag te gaan”, concludeert Maaike. MENU

950b3e23-02c2-4777-b97b-c1e6ea72f0fb Webinar over keuzevakken in samenwerking met het bedrijfsleven Stel een concrete vraag en begin klein. Dat waren twee adviezen die tijdens het webinar ‘Keuzevakken in het bedrijfsleven’ gegeven werden. Tijdens het webinar gingen de regio’s Achterhoek en Twente met elkaar in gesprek, een ervaren regio als het gaat om samenwerking met het bedrijfsleven en een regio waarin de samenwerking, met name waar het gaat om het geven van keuzevakken in het bedrijfsleven, nog in de kinderschoenen staat. In het webinar wordt de SEN-app genoemd als manier om met leerlingen, bedrijven en scholen, te communiceren. Informatie over deze app is te vinden op https://sen-app.nl . Download hier de presentaties MENU

3e5d14b2-12f7-4732-af64-618994549e98 Doorlopende leerlijn werktuigkundige installaties reikt nu tot ín ROC van Twente Loohuis Installatietechnieken Almelo stelt één dag per week, en 15 weken lang, hun uitvoerder Kees Pruijssen ter beschikking als hybride instructeur voor het Keuzevak Installatietechniek. Een praktische verrijking voor de vmbo-leerlingen van Alma College en CSG Het Noordik bij praktijkopleider BOVO in Vroomshoop. Maar de ambities reiken na deze geslaagde pilot inmiddels verder! Samen met ROC van Twente wordt nu gewerkt aan een mooie aansluiting op de mbo-vervolgopleiding van deze leerlingen bij ROC van Twente. Hét schoolvoorbeeld van een daadwerkelijk doorlopende leerlijn. De insteek is dit plan nog dit jaar te realiseren. Collegiale splitsing elektra en installatietechniek Loes Reints is verantwoordelijk voor Personeel & Organisatie bij de Loohuis Groep. Loohuis Installatietechnieken Almelo is daar onderdeel van: “Mijn collega Kees Pruijssen focust voor de vmbo-leerlingen op elektra met een klein deel werktuigkundige installaties. Echter, ik heb ook nog een andere gewaardeerde techniek-collega: John Nijenhuis. Hij maakte de overstap van Loohuis Installatietechnieken Almelo naar de rol van techniekdocent op ROC van Twente. Tijdens zijn drukke werk voor Loohuis behaalde hij al zijn Pedagogisch Didactisch Diploma (PDD). Nu studeert hij voor zijn bevoegdheid als docent voor het volwassenenonderwijs. Uiteraard missen we John als collega, maar we supporten heel graag zijn onderwijsactiviteiten en ook die van Kees Pruissen. De directie van de Loohuis Groep heeft het in haar beleid verwoord zich actief en concreet in te zetten voor instroombevordering.” Kennismaking met mbo-leeromgeving John Nijenhuis: “Het gaat voor het keuzevak werktuigkundige installaties om in totaal vier middagen: drie intern bij Loohuis en één middag bij mij op ROC van Twente. Bedoeld om de leerlingen meer te leren over het watergedeelte binnen werktuigkundige installaties. We hebben hiervoor op ROC van Twente de technische leerfaciliteiten. Maar ook heel belangrijk: deze vmbo-leerlingen van Alma en CSG Het Noordik maken in één moeite door mee hoe ‘het werkt’ op ROC van Twente: de sfeer, de omgang met elkaar en de vereiste leerhouding. Ze krijgen een beeld van wat we van hen verwachten, zoals zelfstandigheid, orde, netheid en werkdiscipline. Ik behandel de vmbo-leerlingen dan ook zoals het er in het bedrijfsleven aan toegaat. We coachen hen daarin, maar uiteindelijk moeten ze daar zelf het voortouw in nemen. Een belangrijk aspect van het coachen is het de leerlingen begeleiden in het zelf durven stellen van vragen. Wij hopen dat die kennismaking met onze mbo-leeromgeving hun keuze extra ondersteunt om verder te gaan in de (installatie)techniek op ROC van Twente.” Ouders betrekken Loes: “Ook willen we een ouderavond plannen zodat zij zien tot welke mooie en praktische resultaten deze leerlingen komen onder de hoede van hun docent John. Zodat ook de ouders gemotiveerd worden hun kinderen in een vervolgkeuze voor werktuigkundige installaties te ondersteunen.” John: “Die ouders zijn heel belangrijk. Dat zag ik ook toen ik nog bij Loohuis werkte en de ouders van basisschoolleerlingen meekwamen naar activiteiten die we voor het basisonderwijs organiseerden. Hun stem is enorm belangrijk.” Vooral bedoeld voor een extra push instroom werktuigkundige installaties John ziet ook kansen voor de verdere toekomst: “Het zou fantastisch zijn als leerlingen bepaalde vrijstellingen krijgen als zij na het vmbo en dit keuzevak daadwerkelijk de opleiding werktuigkundige installaties starten bij ROC van Twente. Want we zorgen ervoor dat het vierde leerjaar vmbo heel mooi aansluit op het eerste leerjaar mbo.” Overigens gelden deze mooie plannen voor de doorlopende leerlijn nu nog alleen voor werktuigkundige installaties. Waarom niet ook voor Elektra? Loes: “We hebben meer BBL-aanmeldingen voor Elektra dan we nu kunnen handelen, Werktuigkundige installaties daarentegen kent weinig aanmeldingen. Onbekend maakt nu eenmaal onbemind. Door de focus op werktuigkundige installaties via deze nieuwe doorlopende leerlijn hopen we het aantrekkelijker te maken voor meer leerlingen. Dit willen we bereiken door deze leerlingen meer bij de hand te nemen vanuit het vmbo naar Loohuis en vervolgens naar ROC van Twente. In de ideaalsituatie starten ze de opleiding op ROC van Twente en werken ze bij Loohuis als BBL’ers. Maar ik benadruk graag dat we al dit werk vooral doen voor het verbeteren van de instroom voor heel Twente.” Praktische ondersteuning van Eric Raanhuis CSG Het Noordik is blij met deze initiatieven. Loes: “De samenwerking is goed en constructief. Onze contactpersoon is Eric Raanhuis, voor de subregio Almelo is hij de kartrekker voor STO Twente. Eric begeleidt ons en geeft veel ruimte. Op de achtergrond is hij voor ons een stabiele factor in dit project, een belangrijke spil met een super praktische insteek. Hij weet de leerlingen te inspireren en daardoor gaat het lopen.” John: “Eric is voor STO Almelo een goed georganiseerde aanjager.” MENU

5a034627-1cb5-44cf-95a0-75f130d938c4 Zweedse studiereis levert tal van nieuwe inzichten op De jaarlijkse studiereis van STO Almelo e.o. is inmiddels een goede traditie. Dit keer was de bestemming Zweden. Hoe deze subregio elk jaar de bestemming van de studiereis bepaalt? Marleen Peddemors is netwerker/kartrekker STO Almelo e.o.: “Bij STO Almelo e.o. hebben we hele goede banden met de techniekbedrijven. Zij geven aan in welk ander land zij samenwerken met leveranciers. Dit keer kwamen we met hen uit op een aantal samenwerkingspartners in Zweden. Omdat de lijntjes er vanuit de bedrijven al liggen zijn de afspraken voor een bezoek snel gemaakt.” Mix van onderwijscollega’s en technische bedrijven De studiereis was van zondag 22 juni t/m woensdag 25 juni met 26 enthousiaste deelnemers, een 50/50 mix van onderwijscollega’s en technische bedrijven waarmee de subregio Almelo e.o. nauw samenwerkt. De heen- en terugreis ging per vliegtuig met als vaste uitvalsbasis Göteburg. Marleen: “Daarvanuit reden we met meerdere minivans naar onze bedrijfs- en onderwijsbezoeken in het zuiden en noorden van Zweden.” Naast Marleen tekende ook Kirsten Lejeune en Erik van Bunnik voor de strakke organisatie. Kirsten is instructeur en Erik is docent PIE bij Alma College op het Alma College. Alle kansen om creatief met de handen te werken Het programma was gevarieerd. Marleen: “Zoals een bezoek aan een houtzagerij, waar het Almelose bedrijf Witzand Bouwmaterialen haar hout van betrekt. Ook bezochten we de fabriek van Volvo Trucks en een Zweedse windturbinebouwer. Het Almelose transportbedrijf Bolk vervoert deze windturbines. We hebben ter plekke gezien hoe deze turbines van hout worden gebouwd.” Ook bezocht de groep een school. Marleen: “Een soort mix van onze Cibab en ArtEZ waar leerlingen creatief leren werken met metaal en hout.” Ook leerzaam was het bedrijfsbezoek aan een naar Zweden geëmigreerde boer uit Den Ham. Marleen: “Deze boerin vertelde dat ze heel blij was met het Zweedse schoolsysteem. Leerlingen leren veel meer buiten en in de natuur, en krijgen alle kansen om creatief met de handen te werken. In het Nederlands schoolsysteem is daar geen tijd voor omdat taal en rekenen voorop staan. Ook krijgen de Zweedse leerlingen de kans om later een gerichte keuze te maken dan in Nederland en eerst te ontdekken waar hun talenten en kwaliteiten liggen. Bijvoorbeeld op de basisschool krijgen alle jongens naailes en textielverwerking. Of neem het leren houtzagen en solderen voor jongens én meisjes, dat is hier uit ons onderwijssysteem wegbezuinigd.” Opvallend strenge checks Opvallend was wel de strikte Zweedse manier van omgaan met de Nederlandse bezoekers. Marleen: “Wanneer je in Nederland bij iemand op bezoek komt, dan krijg je altijd koffie en thee aangeboden. Kom je in Zweden op bedrijfsbezoek buiten hun strikt gereguleerde koffie- en theemomenten? Dan krijg je ook niets aangeboden.” Ook werd bij elk bezoek de studiegroep uit Nederland gecontroleerd op alcoholgebruik.” Marleen: “Die checks doorstonden we uiteraard zonder problemen!” Nog ruimte voor veel meer keuzevakken Het op stap gaan met de ondernemers uit de subregio Almelo e.o. was ook leerzaam. Marleen: “De helft van de deelnemers aan de studiereis kwam uit het onderwijs en de andere helft uit het bedrijfsleven. Dat gaf onderling tijdens de studiereis een goede dynamiek. De deelnemers gingen constructief en ongedwongen met elkaar in gesprek over hoe het loopt, ook binnen STO, en hoe we eventueel zaken kunnen aanpassen. Een super mooie opbrengst van deze studiereis. Zo kwam naar voren dat we met de bedrijven nog veel meer kansen zien om nieuwe keuzevakken op te zetten." MENU

439c9a89-fa7c-434d-8d93-02131b0be5ab Dag 2 Studiereis STO Twente biedt nieuwe en praktisch toepasbare inzichten Dag 2 van de studiereis van STO Twente telde op 3 november meerdere interessante stops: Techniek College Rotterdam RDM Campus, ICDuBo en tot slot de Tech Xpress en het Grafisch Lyceum. Elk bezoek leverde de deelnemers vanuit STO Twente een nieuw, specifiek inzicht op. Techniek College Rotterdam Techniek College Rotterdam (TCR) locatie RDM Campus is een prachtige locatie en dé hotspot voor mbo-opleidingen in onder andere de metaal, proces & maintenance en mobiliteit. Bij dit bezoek stond specifiek de doorlopende leerroute (DLR) op het TCR centraal. Deze DLR van het huidige cohort vindt nu plaats met 60 leerlingen PIE basis en kader afkomstig van de drie deelnemende vmbo-scholen. Deze route loopt nu voor het 3e jaar, maar is nog zeker niet “af”! Tannet Remmelts en Ben Weenink verzorgden de hartelijke ontvangst en presentatie. Zij zijn de kartrekkers van deze route. De achtergrond? TCR is verbonden aan in totaal zeven STO-regio’s en met drie vmbo-scholen binnen twee STO-regio’s daarvan voert TCR deze DLR uit. Leerlingen maken in het 2e leerjaar van het vmbo een keuze voor een profiel, zoals PIE. In hun derde jaar maken ze door middel van opdrachten en werkstukken kennis met de uitstroomrichtingen van de DLR. Aan het eind van dat leerjaar kiezen ze echt voor een van de richtingen. Eenmaal in het vierde jaar gaan ze één dag per week naar het TCR om daar praktijkvakken te volgen. Juist door de goede en gedetailleerde afstemming van het inhoud van programma van zowel het vmbo als het mbo zijn dubbelingen snel te voorkomen. Dit betekent dat deze leerlingen hun vmbo-basis en mbo-2 samen in vijf jaar afronden, één jaar korter dan normaal (vmbo-kader en mbo 3 of 4 in 6 of 7 jaar). Maar die versnelling is niet het doel. Wel is het doel minder uitval van leerlingen én hen helpen naar een startkwalificatie. Door het wegnemen van dubbelingen en de betere aansluiting van begeleiding en van de vakken van vmbo en mbo op elkaar blijven die vijf jaar maximaal interessant voor de leerlingen. Essentieel: 100% gezamenlijke bereidheid De docenten van STO Twente stelden veel vragen over deze pilot en uit de antwoorden van Tannet en Ben kwam naar voren dat deze aanpak heel veel afstemming, inzet en bereidheid van alle deelnemers vergt. In feite moet je een nieuw en gezamenlijk Programma voor Toetsing en Afsluiting (PTA)/Onderwijs- en examenregeling (OER) opstellen. Wil je dit als vmbo en mbo écht oppakken? Dan is de basisvoorwaarde dat je met z’n allen bereid bent om echt stappen te nemen en soms uit je comfort zone te stappen. Ook enthousiaste en ruim gefaciliteerde kartrekkers voor zo’n stap zijn essentieel. Wel speelt bij de docenten uit STO Twente de overweging mee bij dit experiment dat leerlingen nóg eerder hun profielkeuze moeten maken, want bij het experiment in Rotterdam kiezen deze leerlingen hun richting al vóór het vierde jaar in het vmbo. Maar, de keuze is wel bewuster en op basis van echte ervaring. En, iedere leerling kan altijd uit de route stappen en heeft dan geen tijd verloren. ICDuBo: duurzaam bouwen en wonen Vervolgens koersten de deelnemers van de studiereis in de bus naar Innovatiecentrum Duurzaam Bouwen (ICDuBo), eveneens gevestigd op de RDM Campus. Dit is een actieve Business-to-Business community die alle professionals verbindt die betrokken zijn bij duurzaam (her)ontwikkelen en beheren van vastgoed. Dit bezoek was vooral interessant voor de docenten BWI en gaf inzicht in alles rondom zowel duurzaam bouwen als duurzaam wonen. Een rondleiding door twee zeer goed geïnformeerde experts bood helder uitleg over allerlei actuele en duurzame bouwoplossingen zoals isoleren, verwarmen, zonnepanelen, energie en meer. Ook interessant: wat is het voordeel van de toepassing van natuurlijke materialen zoals leem of verf op lijnoliebasis? Niet alleen was dit vakmatig interessant voor het nieuwe keuzevak Duurzaam Bouwen; ook docenten die hun eigen huis aan het verduurzamen zijn stelden de ene na de andere vraag. Grafisch Lyceum Sluitstuk van de tweedaagse rondreis was het bezoek aan het Rotterdamse Grafisch Lyceum. Op weg hierheen zijn tien docenten afgezet voor een bezoek aan de Tech Xpress. Dit concept is gefinancierd uit STO gelden met als doel basisschoolleerlingen te interesseren voor uiteraard grafische techniek, maar uiteindelijk ook techniekbreed. Dit groepje van tien docenten maakte bij Tech Xpress daadwerkelijk een media-uitzending. Zij ondergingen wat po-leerlingen ook ervaren als zij in de Tech Xpress aan de slag gaan. De rest van de groep bezocht ondertussen het hoofdgebouw van het Grafisch Lyceum en werd hartelijk ontvangen door STO Projectleider en bedenker van de Tech Xpress David de Goede. Hij leidde de deelnemers langs alle afdelingen van het Grafisch Lyceum en op elke afdeling gaven experts toelichting Een prachtig gebouw dat ook nog eens heel mooi is ingericht. De deelnemers waren onder de indruk van alle beschikbare faciliteiten en technieken, van klassieke druktechnieken en grote studio’s voor opnames tot en met zelfs een e-sportruimte. Voor alle deelnemers, ongeacht hun profiel of achtergrond, was dit een goed geplande afsluiting van de tweedaagse studiereis. Met z’n allen gingen ze vervolgens op zoek naar de bus die vaststond in een Rotterdamse file… Positieve evaluatie Al met al resulteerde deze tweede studiereis in een positieve evaluatie van alle deelnemers. Het cijfer? Een mooie 8,2! De deelnemers waardeerden vooral de breedte van het programma, waardoor de meereizende docenten van álle profielen aan hun trekken kwamen: van PIE, BWI, M&T en MVI tot en met collega’s van technologie onderbouw en ook het Technolab. Marieke Rinket: “De kern van deze studiereis? Bezoeken waarbij de deelnemers helder meekrijgen wat zíj ermee in hun eigen onderwijs voor hun leerlingen in Twente kunnen doen. Bij de samenstellen van het programma voor deze studiereis was dat het praktische uitgangspunt. De bedrijven en (onderwijs)instellingen die we bezochten pakten dat heel goed op en lieten ontwikkelingen zien die zij echt anders doen dan bij STO Twente. De docenten zijn inhoudelijk concreet geïnspireerd voor hun lessen door bijvoorbeeld nieuwe technieken, faciliteiten en onderwijsconcepten. Maar ook gaf deze studiereis docenten die elkaar niet of nauwelijks spreken de gelegenheid elkaar veel beter te leren kennen. Ook dit leidde tot allerlei onderlinge kennisuitwisseling, ook tijdens het gezamenlijk eten op de eerste avond en de gezellige nazit daarna.” MENU

f786663b-377b-48e4-bb8c-b08c741d4edc Praktische cursus Blender geeft docenten verdieping op zelf VR content maken Meerdere techniekdocenten, vooral van BWI, volgen een cursus van Connect2 op locatie van Bouwmensen Almelo. Zij leerden zelf een digitale bouwplaats programmeren. Daarvanuit kunnen zij hun leerlingen virtueel laten werken. Begin oktober vond hierop een tweedaagse verdieping plaats met een cursus Blender, gegeven door Bart Valkenier: “Met Blender maken techniekdocenten hun eigen 3D-content voor leerlingen. De deelnemers waren enthousiast. Zodra ik hen liet zien hoe ze zelf met Blender zaken kunnen laten bewegen, viel het kwartje en vonden ze het top!” De Blender-training vond plaats onder de vlag van Cibap Next, in opdracht van Twents Carmel College Potskampstraat, CSG Reggesteyn, Bouwmensen Almelo en C.T. Stork College, in samenwerking met Connect2. Trainer Bart Valkenier van Maak iets Media, vaste Blender-trainer van Cibap Next, verzorgde de tweedaagse cursus Blender voor docenten van STO Twente. Welkom in Technolab Bart is drie dagen per week vmbo-docent op Talenstad Beroepscollege in Zwolle: “De twee andere werkdagen geef ik als freelancer onder andere workshops en trainingen vanuit mijn bedrijf www.Maakietsmedia.nl .” Voor de Blender-cursus voor STO Twente, onder de vlag van Cibap Next, kon Bart gastvrij terecht in het Technolab van TCC Potskampstraat. “Deze training heb ik zelf ontwikkeld, vooral op het gebied van animatie. Ook schreef ik er een boek over.” Bart Kok van Connect2 geeft de cursus voor de BWI-docenten voor de digitale bouwplaats. Bart Valkenier: “Hij benaderde Cibap Next of ik voor de docenten van STO Twente een training zou willen geven. Ik heb een meeting met Bart Kok van Connect2 gehad en een dag training geven aan alleen Bart Kok en zijn collega. Zo kreeg ik een redelijk beeld van de achtergrond van de groep docenten. Daar zaten BWI-docenten bij, maar onder andere ook D&P-docenten.” Samenwerking verder uitbreiden Het doel van de training? Docenten leren hoe zij zelf interactieve 3D-modellen kunnen ontwikkelen. Bart: “Wel vraagt de connectie met CAD tekenen en het Connect2 platform nog wat meer afstemming en samen optrekken van de docenten, Bart Kok van Connect2 en mij. Er zijn nu stappen gezet en een unieke samenwerking is in de maak tussen technische BWI-docenten, het creatieve Blender, Bart Kok met zijn VR-platform en mij. Ik geloof zeker dat Blender een brug kan zijn tussen mooie (VR-)content en de technische wereld. De docenten, Bart en ik zitten er vooral samen in om te zoeken naar een goede workflow om het beste van CAD tekenen, Blender en het Connect2 platform met elkaar te combineren.” Steeds meer toegepast in onderwijs Blender is een van origine Nederlands opensourceprogramma voor het maken van 3D-computergraphics en computeranimaties. Bart: “Het programma wordt wereldwijd ingezet in de game-industrie en animatiestudio’s en steeds meer in het onderwijs. Blender is beschikbaar voor verschillende besturingssystemen en gratis en compleet inzetbaar. Even downloaden en je kunt gratis aan de slag, terwijl andere tools jaarlijks vaak duizenden euro’s aan licenties kosten.” Tegelijkertijd gaat Blender mee met de allerlaatste ontwikkelingen in de 3D-wereld, en ook dat kost je als gebruiker niets. Makkelijk inzetbaar in vmbo Bart: “Het is heel interessant om samen te onderzoeken hoe we Blender ook kunnen toepassen in het technisch vmbo. Het is geen technisch en heel gedetailleerd CAD-programma zoals het bekende SketchUp of Tinkercad. Blender is makkelijk inzetbaar voor het maken van content op basis van animatie. Terwijl je nog steeds de mogelijkheid houdt om met Blender zeer nauwkeurig modellen te maken en neer te zetten. Heb je eenmaal je model in Blender ingevoerd? Dan biedt het zoveel meer mogelijkheden dan welk ander technisch programma dan ook. Geef het een houtmateriaal, zet er een lampje op en alles wordt realistisch gevirtualiseerd.” Een kwestie van omdenken Wel vereist de inzet van Blender een behoorlijk omdenkend vermogen. Bart: “Het modelleren gaat niet zoals docenten dat wellicht gewend zijn in CAD-programma’s. Daardoor leerden de deelnemers ook om de voordelen van Blender te vergelijken met de voor- en nadelen van andere tools. Zo liet ik zien hoe je een model vanuit SketchUp naar Blender kan exporteren en daar vervolgens met een aantal key frames dit model al kan laten bewegen. Dit resultaat is vervolgens eenvoudig te exporteren naar de VR-brillen van Connect2. Het ging mij er vooral ook om de deelnemers het zelf content laten maken op basis van animatie te laten ervaren.” De training is door Bart specifiek gemaakt voor animatie. Bart: “Als je de STO-docenten écht wilt pakken voor Blender, en hen Blender wilt laten integreren in hun workflow, dan zou ik met Bart van Connect2 meer onderzoek willen doen. Met als doel hoe we nieuwe trainingen, handleidingen en video’s kunnen maken die 100% passen bij de onderwijswensen van techniekdocenten in Twente.” Alles gratis beschikbaar Wie geïnteresseerd is, vindt alle instructievideo’s en doe-opdrachten gratis op www.maakietsmedia.nl , alles in het Nederlands. Wie wil, kan dus overal gratis bij. Ook voor docenten van STO Twente is er dus geen enkele reden om niet met Blender aan de slag te gaan en zo zelf interactieve content te maken. Kijk hier voor het aanbod vanuit Cibap Next: https://www.cibapnext.nl/aanbod/blender/ MENU