379438a0-38ac-4aad-a732-7cc711d34526 Jong technisch talent moet je meenemen in het hele verhaal Jan Mulder is Teamleider Bouwplaatsmedewerkers bij Koopmans Bouwgroep. Een tekort aan bouwvakkers merkt hij direct op de steigers. Daarom maakt hij met plezier tijd vrij voor STO Twente. Zoals onlangs voor de brainstorm voor 2025 t/m 2028 tijdens de partnerbijeenkomst van STO Twente. Jan Mulder: “Op de korte termijn hebben we, denk ik, de gewenste resultaten al behaald. Nu moeten visie en actie ontwikkelen voor de lange termijn. Dat moeten we bereiken in de periode 2025 t/m 2028.” Continu opleiden Koopmans heeft meerdere vestigingen in Nederland. Jans standplaats is Enschede, maar hij werkt door heel Nederland voor Koopmans, al 37 jaar! Ook Koopmans moet veel inzet plegen om jong technisch bouwtalent te vinden. Jan: “We hebben van 2009 tot en met 2013 een ingrijpende bouwcrisis meegemaakt. 70.000 bouwvakkers verlieten de sector en keerden niet terug. We hebben ondanks die crisissen altijd geprobeerd het aantal leerlingen op peil te houden, maar dat is om begrijpelijke redenen niet altijd gelukt. Maar toch: zo lang als wij bestaan leiden we jonge leerling-timmerlieden op.” Goed nieuws: leerling timmervrouw "We zijn nauw in contact met middelbaar onderwijsinstituten", geeft Jan aan. Een paar collega’s van Jan geven, naast hun werk bij Koopmans, ook les in Bouwkunde op mbo-niveau 4 in de avonduren. Jan: “Ook verzorgen we gastlessen. We onderhouden goede contacten met hogescholen door heel Nederland, waaronder Hogeschool Saxion, Windesheim en HAN en we hebben continu zo’n 15 mbo- en hbo-studenten lopen voor hun stage. Eveneens tellen we continu tussen de vijf en acht leerling-timmerlieden en -metselaars. Je moet een beetje door de waan van de dag heen kunnen kijken om dit soort activiteiten te kunnen en willen ontplooien. Nogmaals: een investering in de toekomst.” Mooi nieuws is dat bij Jan recent een 17-jarige leerling-timmervrouw is gestart op een bouwproject. Stijging aantal leerlingen Inmiddels ziet Jan positieve ontwikkelingen in de bouw: “Het aantal leerlingen neemt weer duidelijk toe, niet alleen bij de timmer- en metselopleidingen, maar ook in de installatietechniek. Vanuit mijn functie heb ik goede contacten met de opleidingsbedrijven zoals de Bouwmensen en Bouwschool Twente. Bij het laatste opleidingsbedrijf neem ik deel aan de klankboardgroep. Ook doe ik mee met het speeddaten met de nieuwe instroom. Ik kan mij niet voorstellen dat die hogere instroom niet te maken heeft met al het goede werk van STO Twente, zoals met de mooie formule Techniek Tastbaar. Dat moet zijn invloed hebben. Onze afspraak intern is helder: waar we bouwen, daar leiden we ook de leerlingen op. Twentse leerlingen leiden we dus in Twente op.” Vinden én binden Ook een belangrijk facet legt Jan uit, is dat je leerlingen meeneemt in je hele bedrijfsverhaal: “Zoals bedrijfskleding, uitnodigen voor een introductiedag voor nieuwe medewerkers, deelname aan Koopmans Young Talent en ook meenemen naar bedrijfsfeestjes en sportieve bedrijfsevents. De kunst is om jonge leerlingen er vanaf dag één helemaal bij te laten horen. Want het gaat niet alleen om jong technisch talent werven via onder andere STO Twente, maar hen eveneens zó te begeleiden tijdens het leertraject dat je hen ook bindt.” Investering in lange termijn Jan Mulder maakte met plezier tijd vrij voor de partnerbijeenkomst van STO Twente op 16 mei: “Onze inzet voor STO Twente is duidelijk een investering voor de lange termijn. Zo doen we ook volledig overtuigd mee met Techniek Tastbaar in de diverse subregio’s van STO Twente én de rest van Nederland. Een gaaf concept waarbij het niet om Koopmans gaat, of de bouw, maar expliciet om de jeugd die nog een keuze moet maken. Het is geweldig om die jonge kinderen binnen te zien komen, met aan het eind van de dag hun handen vol met alle techniekspullen die zij mee mogen nemen. Vaak zijn ze ook heel trots op wat ze hebben gedaan en geleerd met de doe-opdrachten. Als ze na een bezoek aan Techniek Tastbaar denken dat techniek niks voor hen is, dan is dat in feite ook een keuze. Maar die hebben ze dan weloverwogen gemaakt. Ik kan het niet staven, maar het kan niet anders of de activiteiten van STO Twente inspireren de jeugd in de goede richting.” Meedenken tijdens partnerbijeenkomst Jan deed op 16 mei mee met de brainstorm van de partnerbijeenkomst van STO Twente op ROC van Twente. Jan vertelt enthousiast over een idee dat hij daar opperde: “Ik noem dat graag, zonder mijzelf af te vragen of dit wel of niet mogelijk is. We weten nu wat we in de periode 2020 t/m 2024 vanuit STO hebben gedaan. Ook weten we inmiddels nagenoeg wat we gaan doen van 2025 t/m 2028. Maar dé grote uitdaging is om, als daarna de subsidie wegvalt, te voorkomen dat alle opgebouwde activiteiten stoppen. Ik pleit er voor om nu al heel veel inzet te plegen op de structurele inbedding van alle mooie initiatieven die we in deze jaren vanuit STO Twente ontwikkelen. Dat vergt dat de bedrijven en het onderwijs elkaar nog meer gaan opzoeken om samen te bereiken dat je ook na 2028 met deze activiteiten door kunt gaan zonder subsidie, misschien wel vanuit een soort vanzelfsprekendheid. Op de korte termijn hebben we, denk ik, de gewenste resultaten al behaald. Nu moeten we visie en actie ontwikkelen voor de lange termijn. Dat moeten we bereiken in de periode 2025 tot en met 2028.” MENU

7c82474f-928f-449d-986b-04fdd1100e98 Slim: docenten groepsgewijs opleiden tot XR expert Extended Reality (XR) is een paraplu-term voor Virtual Reality (VR), Augmented Reality (AR) en Mixed Reality (MR). Hiermee is in techniekonderwijs oneindig veel mogelijk. Dat besef is ook binnen STO Twente breed doorgedrongen. Echter, het risico bestaat dat XR blijft hangen op het niveau van een aanlokkelijk speeltje. De kunst is juist om XR in je onderwijs structureel in te bedden in je curriculum vanuit een stevige visie en beleid. Breed gedragen binnen de school en beleidsmatig gemonitord voor een lange tijd. Die stap kan de STO subregio Rijssen - Holten nu zetten door de training van een grote groep XR experts, afkomstig van zowel CSG Reggesteyn als de Waerdenborch. Scholen bundelen krachten De STO subregio Rijssen-Holten heeft een aantal XR experts opgeleid via meerdere bijeenkomsten, georganiseerd door Ewout Warringa van XR Learning. Hij is een expert in XR met visie en heel veel contacten, een actieve pionier. Marcel Vaneker van SG De Waerdenborch: “Wij wilden graag XR experts opleiden en XR in ons onderwijs inbrengen. Maar hoe pak je dat aan? We kwamen in contact met Ewout, hij had een veelzijdige training opgezet. De scholen Reggesteyn en de Waerdenborch hebben de krachten gebundeld en een groep samengesteld van docenten uit beide scholen vanuit ook verschillende secties.” De winst van twee scholen laten samenwerken tijdens de training tot XR-expert? Marcel: “Een betere samenwerking, ook tussen de vmbo-scholen in de STO regio én daardoor een platform om ervaringen en kennis uit te wisselen.” Meer binding, begrip en enthousiasme Marcel: “Als je een hele klas met XR wil laten werken, dan vraagt dat toch wel wat van een docent. Dat kan docenten afschrikken. Juist door de training tot XR expert te organiseren voor een gerichte groep docenten creëer je veel meer binding, begrip en onderlinge kennisuitwisseling. Veel van onze collega’s staan te trappelen om XR te ervaren, niet alleen binnen de techniekvakken, maar bijvoorbeeld ook een gymdocent, docent aardrijkskunde en kunstdocent. We zien dat er ook weer nieuwe geïnteresseerde docenten zijn die XR in hun vak willen inzetten. Met XR kun je extra laten zien dat techniek overal is. Dus kun je XR op alle vakgebieden inzetten zoals ook binnen Zorg en Welzijn. Dat sluit aan bij de verbreding die de minister voor de tweede periode van STO voor ogen heeft.” Actueel issue: Visie/beleid en onderzoek De meerdere trainingen werden afwisselend op de deelnemende scholen gegeven en behandelden achtereenvolgend vier onderwerpen. Maarten Scholten: “We kregen de laatste stand van zaken aangereikt op het vlak van hardware, content, didactische skills en ook visie/beleid en onderzoek.” Marcel: “Extended Reality heeft een enorme meerwaarde voor het leren. Echter, het gaat niet alleen om de aanschaf van de hardware, de juiste content en de didactische skills. Net zo belangrijk is dat vanuit elke laag in de schoolorganisatie iemand meedenkt over visie/beleid en onderzoek. Het is essentieel dat je die elementen in je school voor XR goed neerzet voor het geslaagd toepassen ervan, ook op de langere termijn. Dat betekent dat je de docenten gericht begeleidt en ondersteunt bij de implementatie en toepassing van XR vanuit een gerichte visie en beleid. Twee kernvragen spelen hierin een rol: waar gaan we naartoe binnen de scholen met XR? En hoe gaan we dit met elkaar gestructureerd en duurzaam inzetten?” Visiebijeenkomst voor lange termijn Na de trainingen/opleiding voor de XR experts werd ook gekeken naar de lange termijn. Ewout heeft hiervoor speciaal een visiebijeenkomst georganiseerd. Daar was de Belg Carl Boel (Co-founder Dexr, Founder Virtual Learning is Reality en PhD-Researcher Universiteit Gent) online aanwezig om zijn kijk en ervaring te delen. In Vlaanderen heeft het ministerie van onderwijs het belang van VR in de school al beschreven. Ook gaf Cor De Ridder in deze bijeenkomst uitleg over de ontwikkelingen met XR binnen het profiel BWI en als afsluiting was er een praktische workshop van Freek Teunen over de mogelijkheden van Wintor AR Tours binnen het onderwijs. Gericht geïnvesteerd in hoge aantallen VR-brillen Maarten: “Wij horen met XR bij de innovators. Voor zover wij weten is alleen de STO-regio Rijk van Nijmegen actief met het trainen van XR experts via een groep docenten. Wat ons ook uitzonderlijk maakt als subregio Rijssen – Holten binnen STO Twente is dat we de beschikking hebben over 140 VR brillen. Elke VR-Expert heeft een eigen VR bril. Daarnaast heeft elke vestiging van de Waerdenborch en Reggesteyn een set van 30 VR brillen, zodat een docent met de hele klas in één keer in VR een bezoek kan brengen aan een bouwplaats, autofabriek, het Louvre of het Anne Frankhuis. De docent krijgt hierbij de eerste keren ondersteuning van een VR Expert. Dit versnelt het leerproces enorm en wordt ook als grote meerwaarde ervaren. Een grote investering, maar wel één die op korte termijn en lange termijn zijn vruchten gaat afwerpen. Niet alleen bij leerlingen, maar ook bij docenten.” Aansluiting bij bedrijfsleven Marcel Vaneker: “Ook sluiten we hiermee veel beter aan op de technische bedrijven waarmee we binnen STO samenwerken. Daar is XR vaak al gemeengoed. Bijvoorbeeld bouwbedrijf Haafkes uit Goor werkt hier al mee. Hiermee sluiten we met XR dus aan op de lijn vanuit school naar het technische bedrijfsleven.” Tot slot heeft Maarten een belangrijke tip voor andere vmbo-scholen: “Kijk heel goed naar welke licentie je afsluit voor de maatwerk applicaties en content voor je XR lessen. Check dat de licentie wordt onderhouden en vernieuwd en ook welke kosten hierbij komen kijken. Op grond hiervan kun je een goede afweging maken tussen of je als school zelf software en content wil laten ontwikkelen of een licentie koopt voor bestaande content en dit juist uitbesteedt.” MENU

495f3b61-c61f-44f0-81ec-b94817896f5d Interview met André Jansen (VMO), lid Stuurgroep STO Twente André Jansen is namens de Verenigde Maakindustrie Oost (VMO) actief in de Stuurgroep van STO Twente. In het dagelijks leven is hij directeur-eigenaar van het Hengelose High Tech Maintenance Nederland B.V.: “Je moet ruimte maken voor en tijd investeren in jong technisch talent.” André Jansen is namens de Verenigde Maakindustrie Oost (VMO) actief in de Stuurgroep van STO Twente. In het dagelijks leven is hij directeur-eigenaar van het Hengelose High Tech Maintenance Nederland B.V.: “Je moet ruimte maken voor en tijd investeren in jong technisch talent.” Invloed corona Ook de Twentse maakindustrie heeft last van corona. André: “Onze sector weet niet wat er op haar afkomt. Wel zie ik dat de Twentse maakbedrijven nog redelijk druk zijn. Er ís een krimp, maar minder dan gedacht en we zien zelfs wat herstel. We hopen dat een verdere teruggang uitblijft en dat we richting 2021 kunnen gaan opbouwen.” Doorpakken in plaats van praten André maakt graag deel uit van de Stuurgroep van STO Twente: “Ik loop al wat jaren mee en weet uit eigen ervaring en de geluiden bij collega’s dat de aanwas van jong technisch talent beter kan. Dit maken we inmiddels al tientallen jaren mee en het wordt steeds actueler. Nu kun je twee dingen doen: daar jaren over praten óf proberen daar een concrete bijdrage aan te leveren. Ik koos bewust voor het tweede vanuit mijn functie als bestuurder bij de VMO.” Grote gedrevenheid André is ondernemer pur sang en werkt nu binnen STO Twente ook samen met onderwijs en overheid. Hoe ervaart hij dit? “De samenwerking is nog pril, door corona vertraagd. We hebben geprobeerd digitaal te blijven samenwerken, maar je creëert dan minder stootkracht. Maar dat zal elke STO-regio in Nederland waarschijnlijk zo ervaren. Ik heb er alle vertrouwen in dat dit gaat komen, ik heb een zeer goede indruk van het team. De collega’s uit zowel Overheid als Onderwijs zijn heel gedreven dit tot een succes te maken. Dat doet mij als vertegenwoordiger van het bedrijfsleven goed.” Investeren in stagiaires André: “Bij High Tech Maintenance Nederland B.V. hebben we eigenlijk altijd stagiaires lopen, in de regel studenten van het niveau MBO 4. STO Twente richt zich heel nadrukkelijk op het VMBO, toch zie ik voordelen om de jeugd al zo vroeg mogelijk in hun opleiding te interesseren voor techniek. Hoe eerder en beter je dit doet, hoe groter de kans dat deze studenten eenmaal op het MBO daadwerkelijk kiezen voor techniek. Daar komt bij: ik heb eigenlijk over het algemeen hele goede ervaringen met jeugdige studenten die bij ons stage lopen, hoewel je in de publieke opinie andere geluiden kunt horen. We moeten daarbij de hand in eigen boezem steken, want vaak verwacht het technisch bedrijfsleven dat een stagiair alles ook maar meteen beheerst. Hoe reëel is dat? Je zult als technisch bedrijf ruimte en tijd moeten investeren in het begeleiden van je stagiaires. Uiteindelijk rendeert dat, maar je hebt daar een visie voor nodig op de iets langere termijn.” Kijk over lokale grenzen heen Sterk Techniek Onderwijs Twente is een grote regio met vijf sub regio’s. Wat kan daarin een verbindende succesfactor zijn? André: “Ik zie dat alle sub regio’s van STO Twente er goed van zijn doordrongen dat het economische bestaansrecht van Twente voor een heel groot gedeelte is geworteld in de maakindustrie, met uiteraard subtiele verschillen per sub regio. Rijssen-Holten heeft bijvoorbeeld de focus op bouwnijverheid terwijl in Hengelo de maakindustrie vanuit de metaal sterk is vertegenwoordigd. Maar samen staan zij sterk en zien zij elkaars belangen. De kunst is dat de aan STO Twente deelnemende scholen en lokale overheden ook óver die lokale grenzen kijken en vanuit één sterk Twente samenwerken. Ik heb daar alle vertrouwen in.” Cruciaal: leren samenwerken Het programmaplan van STO Twente telt 12 activiteiten. Waar gaat het technische hart van André als eerste naar uit? “Tijdens mijn eigen opleiding luisterde je naar je leraar en werd de stof daarna getoetst. Waar ik nu heel enthousiast van word, is dat de huidige jeugd heel sterk multidisciplinair leert samenwerken in projecten. Ze leren direct als team functioneren. De jeugd is daarin veel verder dan wij dat vroeger waren. Ze worden aangesproken op een breed scala van specifieke kennis en kunde, een manier van studeren waar ze later in het bedrijfsleven direct veel profijt van hebben. Ook dé uitdaging is om jonge VMBO’ers onder de arm mee te nemen in de wereld van techniek zodat later hun overgang naar het ROC van Twente veel voorspoediger verloopt. De mogelijkheden om te investeren in goede technische leermiddelen zoals draai- en freesbanken en ook bijvoorbeeld HoloLenzen, maakt dit mogelijk. Allemaal dankzij de inzet en steun van Sterk Techniek Onderwijs Twente!” MENU

372deb26-d31c-4993-bf54-d031c5b5949c Techniek Tastbaar brengt het beste uit STO-regio Hengelo naar boven Op vrijdag 28 oktober streek Techniek Tastbaar voor het eerst neer op het C.T. Stork College in Hengelo. Het event Techniek Tastbaar brengt techniekbedrijven, leerlingen van het basisonderwijs en vmbo én hun ouders in direct contact met elkaar. Zelf kijken, voelen en doen in de talloze stands van de bedrijven laat leerlingen met alle zintuigen ervaren hoeveel er mogelijk is met techniek en technologie. Breed verdeeld over technieksectoren Cindy te Raa, projectleider STO Hengelo: “Rond de 30 bedrijven uit Hengelo en omstreken deden mee, een mooi aantal. Bedrijven uit allerlei sectoren, zoals de bouw, maar ook meer technologische bedrijven uit de hoek van de science. Ook opleidingsbedrijven zoals SMEOT en REMO West-Twente verrasten de leerlingen met uitdagende doe-activiteiten. We hebben alle basisscholen uit onze regio uitgenodigd en bijvoorbeeld basisschool Hart van Slangenbeek met complete klassen op bezoek.” Na de leerlingen uit het basisonderwijs kwamen de eigen vmbo-leerlingen uit de eerste en tweede klas van C.T. Stork College langs. Evenals de leerlingen van de toeleverende scholen in Borne en Delden waarmee C.T. Stork College al jarenlang nauwe banden onderhoudt.” Tom Blaauwgeers, projectleider Sterk Techniekonderwijs regio Hengelo: “De kracht is dat we alle leerlingen met een gerichte opdracht langs de stands lieten gaan. Ze konden daadwerkelijk aan de slag en die opzet bleek zeer geslaagd. We hopen dat Techniek Tastbaar eraan bijdraagt dat leerlingen meer techniek en technologie ervaren en beleven door vooral te dóen.” Labmicta: behoefte aan technische collega’s Eén van de deelnemende bedrijven was Labmicta. Dit is een medisch microbiologisch laboratorium in Hengelo: “Op aanvraag van onder andere ziekenhuizen en huisartspraktijken onderzoeken we lichaamsmateriaal op ziekmakende virussen, bacteriën, schimmels en parasieten. Diagnostiek is de kern van Labmicta’s dienstverlening. Misschien associeer je techniek niet meteen met een medisch laboratorium, maar het speelt een belangrijke rol in het leveren van de beste infectiezorg aan patiënten. Onze analisten werken met geavanceerde machines en technieken, onze apparatuurbeheerders bewaken het onderhoud van alle machines en onze hele specifieke luchtkwaliteit. En wat dacht je van alle computerprogramma’s die data aan elkaar koppelen zodat zorgverleners snel de juiste uitslag krijgen? En de patiënt de juiste factuur? Alleen daarom al heeft Labmicta altijd technisch geschoolde mensen nodig. Nu en in de toekomst alleen nog maar meer. Want automatisering, digitalisering en robotisering spelen ook bij ons een steeds grotere rol. Onze technische collega’s komen vanuit allerlei richtingen: mbo, hbo of wo. Vooral de vraag naar mbo’ers zal groeien in de komende jaren, verwachten wij. Labmicta is geaccrediteerd voor verschillende wereldwijd erkende kwaliteitsnormen. Daarom werken ook onze technische collega’s stapsgewijs, volgens strikte procedures. Zo waarborgen we onze hoge kwaliteit.” Aan de slag in het lab “Tijdens Techniek Tastbaar lieten we leerlingen een aantal dingen doen, die ook op ons laboratorium gebeuren. Zoals het bekijken van luizen en teken onder een microscoop en het enten van platen waar vervolgens bacteriën op groeien. We lieten filmpjes zien van de state-of-the-art apparatuur die onze analisten op het lab gebruiken. Ten slotte beantwoordden we alle vragen over het werken op een medisch laboratorium. Techniek Tastbaar was voor Labmicta een mooie gelegenheid om aan de volgende generatie te laten zien hoe ontzettend leuk en belangrijk ons vak is. En waarom we altijd technisch geschoolde mensen nodig hebben. We kijken met veel plezier terug op onze deelname en kregen energie van het enthousiasme van de kinderen. We hopen dat we ze op onze beurt enthousiast hebben gemaakt voor een toekomst in een medisch laboratorium zoals Labmicta.” Bouwen aan nieuwe leerlingen in de bouw Of neem bouwbedrijf Wilmink Oosterveld. Ondanks hun drukgevulde orderportefeuille gaven zij graag acte de présence tijdens Techniek Tastbaar. In hun stand maakten de leerlingen met hout een ingenieus voedselhuisje voor vogels, speciaal voor appels. Directeur Hans Ebbekink: “Wij investeren bewust in de jeugd. We verwelkomen hen héél graag in de bouw. Het werkstuk van hout dat zij bij ons konden doen, maakten zij af met een stukje bitumendakbedekking van collega-standhouder Boll Dakmanagement. Hierin hebben we goed samengewerkt met hun directeur Marc Loke. Op die manier laten we aan de leerlingen zien dat ook in de bouw alles draait om samenwerken met elkaar in een sterke keten!” Onbekende technieksector: dakbedekking Marc Loke van Boll Dakmanagement: “Ook wij staan hier heel graag. We zijn razend druk, maar maken hier graag tijd voor. Het imago van onze branche kan beter en dat laten we graag zien. Als wij dat niet doen tijdens bijvoorbeeld Techniek Tastbaar, dan doet niemand het. Zo eenvoudig is het. We hopen dat jonge mensen gaan inzien hoeveel er mogelijk is voor hen in de daksector. Ook hopen we dat de vmbo-scholen ook onze sector daardoor meer gaan promoten als kansrijke studie- en werkrichting. Het is veel te weinig bekend dat we als sector zelf een uitstekende opleidingsschool hebben: Tectum, samen met ROC Midden-Nederland. Niet alleen leren we hen hier de techniek van ons vak, maar ook alle sociale vaardigheden de je nodig hebt als je gaat werken in de techniek. Onze branche verwelkomt jonge vrouwen; we weten uit ervaring dat een vrouw in je techniekbedrijf een hele andere, positieve sfeer kan geven.” Ook verrijking voor docenten Philip Unverzagt, docent BWI: “We kennen vanuit het C.T. Stork College de deelnemende bedrijven over het algemeen wel. Maar het mooie is dat wij als docent tijdens Techniek Tastbaar nu de kans kregen inhoudelijk met hen kennis te maken. Dat is voor ons als docenten verrijkend.” Jasper Lucas, docent BWI docent: “Bij een bedrijfsbezoek moet je echt op pad, nu hebben we de luxe van al die bedrijven die de moeite nemen hier te staan en de leerlingen een doe-opdracht aanbieden.” Ook Dennis Winters is docent BWI: “Het is geweldig om te zien hoe de leerlingen reageren op al die mooie bedrijven. Heel bijzonder om die drukte en het enthousiasme nu zelf te ervaren.” Lekker BIM’en voor een prijs Ook bouwbedrijf Alkonder kwam naar Techniek Tastbaar. Chris Schoneveld, BIM-manager: “BIM is het 3D digitale platform om alle bedrijven die in een bouwproject meedoen digitaal met elkaar te verbinden. Maar ook bedoeld om alle bedrijfsprocessen in je bouwbedrijf digitaal te optimaliseren. BIM is innovatief en daar laten we de jeugd tijdens Techniek Tastbaar graag kennis mee maken. De leerlingen konden in onze stand via een laptop in 3D rondlopen in een daadwerkelijk project van ons. Daarin hadden we logo’s verstopt. Vonden ze die? Dan maakten de leerlingen kans op de hoofdprijs: een robot.” MBO-onderwijscluster SMEOT is inmiddels een vertrouwde partner van STO Twente. Hans Fokke: “In onze stand konden ze een zogeheten magic light maken en meenemen naar huis. Met die opdracht maakten ze kennis met mechatronica en een klein stukje metaal. Bijzonder is dat we tijdens deze Techniek Tastbaar de samenwerking hebben gezocht met onze STO-collega’s van REMO West-Twente en ROC van Twente. Ook Saxion deed mee met haar cobots. Dus op één plek tijdens Techniek Tastbaar hebben we het technisch mbo en hbo samen gepresenteerd, precies conform de gedachte van STO Twente.” Promoten van installatietechniek Leo Benneker, districtsmanager Oost van opleidingsbedrijf IWNOF en gevestigd in het Techniekhuis Twente in Hengelo: “Hier staan vanuit de installatietechniek en de jeugd bereiken is superbelangrijk. Daarmee bouwen we aan onze herkenbaarheid en zichtbaarheid bij zowel leerlingen als hun ouders, maar ook de docenten in het vmbo.” STO Twente is ook verrijkend voor techniekdocenten André Jansen is directeur/eigenaar van HTM Nederland én gedreven lid van de Stuurgroep STO Twente: “We zien het tekort aan technisch talent de laatste jaren oplopen. Ik zit in het bestuur van de Verenigde Maakindustrie Oost (VMO). Daarvanuit ben ik ook actief in de Stuurgroep van STO Twente. Vanuit die functie leer je het Twentse vmbo-onderwijs en de collega-techniekbedrijven nog beter kennen. Daaruit zie ik allerlei samenwerkingen ontstaan en mooie projecten onder de vlag van STO Twente. Zeker in het MKB ben je heel druk met de dagelijkse gang van zaken, en dat geldt voor allerlei bedrijfsdisciplines. Naast je dagelijkse werk is het vervolgens heel mooi om te zien dat er op het vlak van instroombevordering in Twente inmiddels veel gebeurt. Daar word ik echt enthousiast van. En wat ook mooi is: niet alleen leerlingen, maar ook hun docenten krijgen door STO Twente steeds meer toegang tot nieuwe onderwijsmogelijkheden, zoals Technolabs. Waardoor onze Twentse docenten, die al die ontwikkelingen meemaken, ook steeds interessanter les kunnen geven. Daardoor denk ik dat onze Twentse techniekdocenten hun vak ook steeds meer zullen gaan waarderen. En vergeet de leerlingen niet; pakweg vijf jaar geleden hadden we veel minder mogelijkheden dan nu, en dit laatste is dankzij STO Twente. Twente is een technische regio. Onze welvaart wordt voor een groot deel opgebracht door de maakindustrie en dat willen we graag met elkaar behouden. Daar zal de nieuwe generatie toch zijn steentje aan moeten bijdragen en STO Twente helpt daarbij.” MENU

dabd8a2c-33e6-4bd9-a3b7-f80abe1d9179 Experience Center Rijssen: technische inspiratie- én lesomgeving In Rijssen wordt er gebouwd aan Kampus voor de regio West-Twente. Een professionele plek voor innovatie en inspiratie waar technische opleidingen, cursussen en het bedrijfsleven samenkomen. Een voor jonge leerlingen aantrekkelijk onderdeel hiervan is het Experience Center, het fysiek centrale hart van Kampus. “Dit wordt ook dé plek voor Twentse vmbo-leerlingen om te ontdekken hoe technologie een rol speelt in techniek, bouw, en zorg. Uiteraard gebaseerd op de 7 werelden van techniek”, vertelt Maarten Scholten. “Ook gaan we het Twents vmbo hier uitnodigen voor allerlei events”. Maarten wordt manager van Kampus, en blijft daarnaast projectcoördinator Sterk Techniekonderwijs voor Rijssen. Centrale leerplek voor vakmanschap Kampus is een centrale leerplek waar van alles gebeurt op het gebied van vakmanschap. Niet alleen voor de jonge student, maar voor iedereen die zich wil ontwikkelen op onder andere het gebied van techniek, bouw en zorg. Dus niet alleen voor vmbo-leerlingen en mbo-studenten, maar ook trajecten voor leven lang leren en na- en omscholing. Maarten: “Beroepen die bij Kampus geleerd kunnen worden zijn voornamelijk praktisch. Dit is bijvoorbeeld de timmerman, metselaar, monteur of lasser. Maar ook de opleidingen Zorg en Commercie & Ondernemen krijgen hier een plek.” Daarnaast start komend schooljaar een nieuwe, innovatieve opleiding, genaamd Smartbuilding. Sterke partners Binnen Kampus werken samen onder andere ROC van Twente, REMO West-Twente en Bouwmensen; instellingen met de focus op vakmanschap in de regio. Maar bijvoorbeeld ook CSG Reggesteyn is actief betrokken om leerlingen uit de bovenbouw bij Kampus les te kunnen geven. Maarten: “Het doel van Kampus met daarbinnen het Experience Center, is dat het jongeren motiveert om een beroep in de techniek te kiezen.” Niet voor niets is CSG Reggesteyn al in Kampus actief met de afdelingen BWI en PIE bij respectievelijk Bouwmensen en Remo.” Experience Center: kloppend technologisch hart van Kampus Voor het verbinden van alle partijen wordt een speciale plek ingericht, namelijk het Experience Center. Maarten: ‘Dit is het gezamenlijke deel waar we ook allerlei zaken gaan organiseren, zoals introductiedagen en events. Deze ruimte zal dan weer uitlopen naar al de verschillende afdelingen in het gebouw.’ Leidraad: 7 werelden van techniek In Kampus, en dus ook het Experience Center, is het concept van de 7 werelden van techniek als leidraad genomen om bepaalde thema’s in de techniek uit te lichten. Maarten: ‘Dit is al een bestaand concept dat op vele plekken binnen het onderwijs gebruikt wordt, vooral ook binnen STO Twente. Het is mijn taak om de 7 werelden om te zetten in evenementen waarin specifieke thema’s worden uitgelicht. Dit zal bijvoorbeeld de vorm krijgen van een themaweek waarbij ook het bedrijfsleven en vmbo-scholen betrokken worden, zo kunnen we ieder jaar twee of drie thema’s behandelen.” Andere evenementen waar Kampus aandacht aan wil besteden is één keer per jaar een Girls’ Day om meiden te laten zien dat techniek heel mooi is, maar er zijn ook ambities om Skills vak-wedstrijden hier plaats te laten vinden. Maarten: “Kortom, ook het technisch vmbo betrekken we bij dit soort evenementen. Daarbij benadruk ik graag dat het Experience Center openstaat voor leerlingen van het vmbo uit heel Twente.” MENU

1b445adc-8020-403f-a1a0-fd3b6d0a712e Praktische materialen voor integratie leesbevordering en technologie binnen thematisch werken Veel PO-scholen gaan concreet aan de slag met de integratie van lezen (leesmotivatie, leesbevordering) en technologie binnen thematisch werken. Techkwadraat Twente helpt hen daarbij, dankzij de onderzoeksinzet van Martine Gijsel. In dit artikel wijst zij geïnteresseerde scholen de weg naar kant-en-klaar toepasbare materialen. Martine: “Er is onder andere een uitgewerkte lessenreeks beschikbaar, en meer. We kunnen leerkrachten ondersteunen door middel van professionalisering.” Mogelijke meerwaarde nieuwe technologie voor taalonderwijs Martine Gijsel is Lector Taal en Technologie bij het Lectoraat Vernieuwend Onderwijs aan de Academie Pedagogiek & Onderwijs van Hogeschool Saxion: “Iedereen, ook PO-leerlingen en hun leerkrachten, hebben dagelijks en inmiddels onontkoombaar te maken met de opkomst van nieuwe technologie, waaronder AI. Tegelijkertijd weten we nog niet veel van hoe en onder welke omstandigheden deze ontwikkelingen wel of niet van meerwaarde kunnen zijn in specifiek het taalonderwijs in het PO. Kortom, we zien kansen en bedreigingen door deze razendsnel groeiende ontwikkelingen.” Dé kernvraag voor het onderzoek vanuit het lectoraat van Martine is hoe technologie het taalonderwijs kan verbeteren. Martine: “Waar is het een verrijking in het taalonderwijs in aanvulling op de leerkracht?” Maar ook deze onderzoeksvraag is cruciaal: “Wat moeten we onze PO-leerlingen leren over alle technologische ontwikkelingen? Dan heb je het specifiek over digitale geletterdheid.” Concrete materialen beschikbaar Naast dit belangrijke en lopende onderzoek reikt Martine PO-scholen inmiddels ook praktische ondersteuning aan met kant-en-klare materialen voor de integratie van leesbevordering en technologie binnen thematisch werken. Martine: “Dit past goed binnen de doelen van Techkwadraat Twente. Deze zijn specifiek ontwikkeld vanuit de bredere context van W&T, ofwel het onderzoekend leren op de basisschool. Met als insteek de vraag hoe je al je activiteiten vanuit W&T kunt verbinden aan je doelen in het taalonderwijs. Dit is een super actueel thema als je kijkt naar de nieuwe concept kerndoelen. Hierin is heel duidelijk de verbinding te zien tussen alle verschillende leergebieden in het PO. W&T zorgt voor een betekenisvolle context van het taalonderwijs, bevordert de relatie tussen taal en denken én helpt beter beklijven bij de leerlingen wat er ook op het vlak van technologie wordt geleerd.” Win-win situatie door koppeling leergebieden De materialen die Martine vanuit het lectoraat aanreikt kunnen leerkrachten helpen om de twee genoemde leergebieden aan elkaar te koppelen. Concreet? Martine: “Als een leerkracht een onderzoekende les voorbereidt en uitvoert, helpen deze materialen er een win-win situatie van te maken door de taalontwikkeling op de juiste momenten te verweven met onderzoekend leren. De winst? Technologie krijgt alle aandacht en tegelijkertijd ook de zo gewenste taalontwikkeling, zowel mondeling taal alsook schrijven en lezen. Dit kan de leesvaardigheid en de motivatie om te lezen ten goede komen.” Martine geeft een herkenbaar voorbeeld: “Stel, een PO-leerling voert een praktisch experiment uit vanuit W&T, raakt nieuwsgierig en wil er meer over lezen. De leerkracht kan daar dan een relevant stuk tekst voor de leerling aan koppelen zodat deze al lezend beter leert begrijpen wat hij of zij ziet.” Getipt door Martine: concrete links naar praktische materialen Wil je met de ontwikkelde materialen waar Martine en haar collega’s aan gewerkt hebben, concreet aan de slag in de klas? De uitgewerkte lessenreeksen en hulpkaarten vind je via https://www.techyourfuture.nl/producten/lessenreeks-taal-en-technologie/ . Martine: “Deze materialen kunnen leerkrachten ook helpen bij het voorbereiden én uitvoeren van taalgerichte W&T- lessen. Zoals: waar moet ik op letten en welke vragen kan ik stellen? De lessen hebben we samen met de onderwijspraktijk ontworpen en laten zien hoe je je mondelinge taalvaardigheid en W&T in je lessen met elkaar kunt verweven. Ook hebben we onderzocht hoe leerkrachten het lezen van teksten kunnen verbinden met W&T-activiteiten.” Meer hierover is te lezen in Gijsel, M., Hotze, A., & Knoef, M. (2021). Lezen, experimenteren, begrijpend lezen. Hoe begrijpend leesonderwijs en W&T-onderwijs elkaar kunnen versterken. Tijdschrift Taal, 11(18), 18-22. Aanvullend materiaal Ook tipt Martine een onderzoeksproject van de Hogeschool van Amsterdam waar zij bij betrokken is en dat ook concrete materialen oplevert, zoals een complete lessenserie: https://www.hva.nl/projecten/2023/9/minds-on-taal en https://minds-on.nl/ . Eveneens nuttig: - Een special over dit onderwerp die is verschenen bij het Tijdschrift Meertaal : https://www.saxion.nl/binaries/content/assets/onderzoek/meer-onderzoek/wetenschap-en-techniek-in-het-onderwijs/meertaal-katern-artikel-p6en7.pdf - De brochure https://ktwt.nl/wp-content/uploads/sites/40/2015/07/Taal-in-de-context-van-wt.pdf en https://repository.ubn.ru.nl/bitstream/handle/2066/161854/161854.pdf Ook leerkrachten ervaren voordelen van integratie Niet alleen helpen deze materialen de leerlingen. Martine: “Er is nog een voordeel. Er moet veel tijd uitgaan naar de basisvaardigheden zoals taal. Leerkrachten worstelen daarmee. Door de koppeling tussen taal en technologie help je leerkrachten de verbindingen leren inzien tussen wat beide gebieden gemeen hebben. Daardoor kunnen zij hun onderwijstijd nog beter inzetten, ook voor technologie-onderwijs.” Eveneens pleit Martine ervoor dat W&T-coördinatoren op basisscholen de handschoen oppakken om te komen tot de integratie van taal- en leesvaardigheid en W&T, bijvoorbeeld binnen thematisch werken: “Door het aan te vliegen vanuit de vakinhoud en de betrokken inhoudelijk geïnteresseerden ontstaat meer draagvlak en voorkom je dat de verantwoordelijkheid vooral bij de taalcoördinator ligt.” Lopend onderzoek naar AI en digitale geletterdheid Daarnaast is Martine als onderzoeker ook bezig met ontwikkelingen op het gebied van AI en digitale geletterdheid. Martine: “We willen onder andere onderzoeken hoe AI het leesbegrip kan ondersteunen. Hoe kunnen we met bepaalde prompts leerlingen helpen om tot dieper begrip te komen als zij teksten lezen?” Martine doet hiertoe een oproep: “Basisscholen die meedoen met Techkwadraat Twente en interesse hebben in dit thema, nodig ik uit om mee te denken over dit onderwerp. Met als doel om samen te onderzoeken hoe AI de leerkrachten kan ondersteunen om hun leerlingen tot een beter leesbegrip te laten komen.” Wil je inderdaad als basisschool participeren in toekomstig AI-onderzoek? Stuur Martine dan een mailtje via m.a.r.gijsel@saxion.nl . MENU

e0741133-8c5a-44fc-a21a-1f9e6cfa2b49 TZA Zorgkoffers uitgereikt in STO Twente In september en oktober krijgen de docenten van het profiel Zorg & Welzijn in subregio’s van STO Twente de Zorgkoffer van TZA in bruikleen uitgereikt. TZA is een belangrijke samenwerkingspartner van STO Twente. We namen een kijkje bij de uitreiking en toelichting door Mariëlle Medema op CSG Reggesteyn in Rijssen. In één handige en mobiele koffer putten de scholen nu uit een slimme selectie van zorgtechnologie. Want ook in de sector zorg en welzijn helpt slimme technologie mensen die langer thuis willen blijven wonen. En die technologie leren beheersen start uiteraard al in het vmbo! TZA Twente: regionaal leerwerk-, oefen- en testcentrum De Technologie & Zorg Academie (TZA) Twente is het regionale leerwerk-, oefen- en testcentrum op het gebied van zorgtechnologie en hulpmiddelen, gericht op het vergroten van de zelfstandigheid en zelfredzaamheid in de thuissituatie. De TZA is een netwerkorganisatie van (zorg)organisaties, overheid en onderwijs. In een innovatieve omgeving worden studenten, docenten en professionals meegenomen in de mogelijkheden die technologie biedt. TZA Twente werkt inmiddels al nauw samen met STO Twente. Toepassen in realistische lessituaties Mariëlle Medema is bij TZA Twente de coördinator van het Living Lab: “Ook leerlingen en hun docenten uit het vmbo zijn van harte welkom om kennis te maken met onze tastbare technologie en praktische tools. Op deze beleeflocatie van de TZA valt van alles te ontdekken om technische en innovatieve hulpmiddelen voor de zorg uit te proberen en te ervaren. Maar we lenen ook rijkgevulde Zorgkoffers uit, bomvol praktische voorbeelden van zorgtechnologie, zoals nu binnen de profielen Zorg en Welzijn in Twente.” De scholen krijgen deze koffer dankzij STO Twente in bruikleen. Mariëlle: “De docenten Zorg en Welzijn kunnen alles nu zelf uitproberen en samen met hun leerlingen toepassen in realistische lessituaties.” Uiteraard biedt de Zorgkoffer handleidingen die elke zorgtechnologie helder uitleggen en wat de docenten en leerlingen ermee kunnen. Mariëlle: “En hebben ze gaandeweg vragen over hoe iets werkt of hoe je bepaalde zorgtechnologie toepast? Dan staan we stand-by om die vragen te beantwoorden.” Laatste snufjes op het gebied van zorgtechnologie Om een idee te geven: de zorgkoffer toont de laatste snufjes op het gebied van zorgtechnologie. En zoals Mariëlle benadrukt: “Niet zozeer vanuit het veelgehoorde argument dat er steeds minder handen aan het bed zijn, maar veel meer vanuit het idee dat zorgtechnologie mensen langer in staat stelt zich thuis te redden.” Met schwung toonde Mariëlle zorgtechnologie uit de TZA Zorgkoffer bijvoorbeeld aan twee docenten Zorg en Welzijn van CSG Reggesteyn: Tamara Berentschot en Herma Catsburg. Zoals een slaapmasker met bluetooth, een memoryspel voor de leerlingen om zorgtechnologie te leren combineren met een zorgvraag, een t-shirt waardoor je inwendige organen aan de buitenkant zichtbaar worden en een super eenvoudig te bedienen radio. Maar ook een BBrain klok voor herinneringen voor dementerenden en een super zwaar set kledingstukken waardoor leerlingen zelf ervaren hoe mensen met een zorgvraag fysiek beperkt kunnen zijn, het zogeheten ouderdomspak. Evenals het ademhalingskussen Somnox om rustig in slaap te vallen en de Moofie vielen in de smaak. De laatste is een lange fitnessstok die met licht en geluid allerlei bewegingsoefeningen geeft om fit te blijven in een zorgsituatie. En natuurlijk ontbrak de bekende robotpoes niet waarmee cliënten of patiënten kunnen knuffelen. Speciaal lesmateriaal ontwikkelen De kunst is natuurlijk om al deze voor leerlingen aantrekkelijke zorgtechnologie niet zomaar ‘in de groep te gooien.’ Ook Tamara en Herma waren super enthousiast na alle uitleg van Mariëlle, evenals hun andere onderwijscollega’s in Twente: “We gaan hier nu speciaal lesmateriaal voor schrijven. Daar zijn we al voor in overleg met de collega’s van Zorg en Welzijn van het C.T. Stork College in Hengelo en docenten van de Wethouder Beverstraat in Enschede. We laten de leerlingen er eerst gewoon spelenderwijs kennis mee maken. Vervolgens gaan we hen begeleiden in het denkproces om deze zorgtechnologie te integreren in de lessen.” In de Zorgkoffer zit bijvoorbeeld een automatische appelsnijder voor wie dat met de handen niet meer lukt. Tamara en Herma: “We gaan de leerlingen inspireren om na te denken over hoe zij die zorgtechnologie zouden kunnen benutten. Denk bij de automatische appelsnijder aan een bakopdracht waarin je de appelsnijder integreert in de les. Dus niet dat wij een kant-en-klare les appelschillen maken, maar de leerlingen zelf laten bedenken hoe je al deze zorgtechnologie nuttig kunt inzetten.” Scholen kunnen dit soort technologie bijvoorbeeld ook inzetten voor een beurs/ouderavond of themaweek Méér mogelijk Overigens, TZA Twente heeft méér zorgtechnologie in huis dan in de Zorgkoffer meekomt. Mariëlle: “Docenten Z&W van scholen die deelnemen aan STO Twente en die ook interesse hebben in onze SmartClips en CRDL, kunnen ons gewoon even mailen via onze probeerservice ( probeerservice@tza.nu ) . Omdat STO Twente lid is van de TZA is deze technologie voor hen via TZA Twente te huren.” MENU

5b9c4c38-931f-447d-9924-478c6b6c4cef STO subregio Almelo e.o. op bezoek bij opleidingscentrum Kampus in Rijssen De STO subregio Almelo e.o. oriënteert zich graag breed, dus ook buiten het werkgebied. Zoals op woensdag 21 juni met een bezoek aan het gastvrije opleidingscentrum Kampus in Rijssen. Een uitgelezen moment om aansluitend ook te vergaderen over alle lopende en voorgenomen STO-zaken, in een door Kampus beschikbaar gestelde overlegruimte. Opleidingscentrum voor veelzijdig vakmanschap Rond de 15 STO-collega’s uit Almelo e.o. werden hartelijk ontvangen door Anniek van Buren. Zij is verantwoordelijk voor de marketing van REMO West-Twente, één van de partners van Kampus. Anniek verzorgde een veelzijdige rondleiding langs alle opleidingsdeelnemers in Kampus. Anniek: “Kampus is een opleidingscentrum in Rijssen voor verschillende vakopleidingen uit sectoren waarin veel vraag is naar talentvolle vakmensen, van bouw, installatietechniek en zorg tot en met retail. De opleidingspartners in Kampus zijn ROC van Twente, REMO, Bouwmensen en Zorggilde.” Daarnaast hebben de netwerkpartners van Kampus, onder meer in de transport en logistiek, infra en interieurbouw, een belangrijk aandeel in het nieuwe concept. Het viel de STO-collega’s op dat bij alle vakopleidingen de allerlaatste hoogwaardige apparatuur voor de leerlingen stond opgesteld. Anniek: “Dit is het resultaat van onze nauwe samenwerking met het bedrijfsleven.” STO Twente partner CSG Reggesteyn actief betrokken Ook STO Twente partner CSG Reggesteyn is actief betrokken om leerlingen uit de bovenbouw bij Kampus les te kunnen geven. Anniek: “Het doel van Kampus, met daarbinnen het Experience Center, is dat het ook vmbo-leerlingen motiveert om een beroep in de techniek te kiezen.” Niet voor niets is CSG Reggesteyn al in Kampus actief met de afdelingen BWI en PIE bij respectievelijk Bouwmensen en Remo. Sterker nog: het souterrain van REMO wordt momenteel volledig ingericht als volwaardig PIE-lokaal voor het voortgezet onderwijs. Na de herfstvakantie zal het deels in gebruik zijn voor de PIE-leerlingen van CSG Reggesteyn. Experience Center: alle vmbo-leerlingen uit Twente zijn welkom Hart van Kampus is het Experience Center. Dit wordt de innovatieve etalage voor nieuwe trends en ontwikkelingen in de bouw, de zorg, retail en techniek. Anniek: “Hier zal het bruisen van de energie, waar bedrijven zich presenteren en hun nieuwste innovaties lanceren. Jongeren en volwassenen kunnen in het Experience Center nieuwe skills ontdekken, hun talenten ontwikkelen en daar vervolgens verder mee aan de slag. Het Experience Center wordt ook een plek voor verbinding, ontmoeting en branche overstijgende samenwerking en zal openstaan voor leerlingen van het vmbo uit heel Twente.” Koninklijk bezoek! Koning Willem-Alexander bezocht woensdag 28 juni opleidingscentrum Kampus in Rijssen, samen met minister Bruins Slot van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Een enorme eer met ook een groot aantal positieve reacties. Aansluitende vergadering Na de inspirerende rondleiding en een kop koffie gingen de bezoekers uit Almelo e.o. rond de tafel om een aantal STO-gerelateerde onderwerpen door te nemen. Zoals de inhoud en de jaarplanning van het succesvolle concept van school overstijgende keuzevakken en ook de plannen hiervoor in het schooljaar 2023 – 2024. Ook de overlegstructuur binnen STO Almelo e.o. kwam aan bod met enkele aanpassingen om dit nog meer gestructureerd en efficiënter aan te vliegen. Tot slot kwam ook de voortgang over de nieuw te ontwikkelen hybride app naar voren, waarover in het najaar meer te lezen is in de nieuwsbrief van STO Twente. Namen de STO subregio Almelo: “Kampus, bedankt!” MENU

5a70dcdd-7cde-4679-8f8c-0d618fb54140 House of Skills innovatieve locatie voor STO Café Opnieuw zit er (bijna) een bijzonder actief schoolseizoen voor STO Twente op. Op 21 juni werd dit leerzaam én sfeervol afgerond met een STO Café. De gastheren? House of Skills van de coöperatie PraktijkCentrum ProcesTechnologie Oost-Nederland (PCPT) aan de Kolthofsingel in Almelo. Eén ding werd duidelijk: er is volop werk voor mbo’ers in de Twentse procestechnologie, het is super schoon werk met inzet van uiterst innovatieve technologie, zowel tastbaar als digitaal. Ruim 70 deelnemers De bijeenkomst was bedoeld voor eenieder die bij STO Twente is betrokken, zowel binnen als buiten de school. De opkomst was met ruim 70 deelnemers dan ook hoog én gevarieerd; uit alle subregio’s en ook de stuur- en projectgroep kwamen de collega’s enthousiast af op het STO Café in House of Skills. Praktijkcentrum Voedingsmiddelentechnologie & Procestechniek House of Skills is het Praktijkcentrum van de Voedingsmiddelentechnologie & Procestechniek voor jongeren. Een uniek samenwerkingsverband tussen Zone.college, ROC van Twente, Saxion Hogeschool en de Universiteit Twente. Leerlingen, studenten, werkenden én zij-instromers worden hier ondergedompeld in de procestechniek, met praktijkgerichte en realistische leerervaringen. Want ook aan goed opgeleide procestechnici op mbo-niveau is heel veel behoefte in Twente, van Grolsch en bolletje tot en met de farmaceutische industrie. De officiële opening van House of Skills vond op donderdag 27 juni plaats, een week na ons STO Café, dus hadden de STO-deelnemers een bijzondere sneak preview! Het belang van samenwerking Het programma voor deze schoolafsluiting van STO Twente werd afgetrapt in de bijzondere theaterzaal van House of Skills door Marieke Rinket, programma manager STO Twente. Zij gaf het woord aan Jos Toebes. Hij is, naast directeur Techniek-College ROC van Twente, ook bestuursvoorzitter van de Coöperatie PCPT. In heldere verbale pennenstreken schetste Jos het belang van aandacht vanuit STO Twente voor procestechnologie en alle mogelijkheden om hierin met relevante partners samen te werken. Rondleiding De 70 deelnemers kregen in drie groepen een rondleiding langs alles mogelijkheden van House of Skills als veelzijdig Praktijkcentrum van de Voedingsmiddelentechnologie & Procestechniek voor jongeren. Eén ding werd duidelijk vanuit de rondleiding: er is volop werk voor mbo’ers in de Twentse procestechnologie, het is super schoon werk met inzet van uiterst innovatieve technologie, zowel tastbaar als digitaal. Na de rondleiding ging de barbecue van start, waarbij procestechnologie in de food éven geen rol speelde: alle lekkernijen, zoals het vlees op de roosters, werd ambachtelijk met de hand gemaakt én direct gedistribueerd onder alle STO-collega’s! House of Skills, en vooral Gerard Nijhuis en Dirk Zuidema: dank voor de leerzame middag en gastvrijheid! Meer weten? Check: https://processyourfuture.nl/house-of-skills/ Concreet aan de slag mét digitale ondersteuning Gerard Nijhuis en Dirk Zuidema zijn beiden projectleider voor Process Your Future/PCPT. Gerard is eveneens senior docent Voeding & Technologie aan het Zone.college en Dirk is senior docent Procestechniek aan ROC van Twente: “House of Skills is dé plek waar leerlingen, studenten, werkenden en zij-instromers alles kunnen leren over procestechniek. In een omgeving waarin alles draait om leren, jezelf ontwikkelen, experimenteren en fouten mogen maken. Iets wat in een echte fabriek natuurlijk niet mogelijk is.” Trots lieten Gerard en Dirk alle mogelijkheden in het House of Skills zien: “Leerlingen gaan hier zelf aan de slag met concrete onderdelen van de procesindustrie, zoals delen van productielijnen voor de foodsector. En wat zo mooi is: aanvullend, via grote schermen, zijn er tal van interactieve en digitale faciliteiten met VR, AR en 3D om ook de vmbo-leerlingen alle mogelijkheden in de procesindustrie zelf te laten beleven. Speciaal de digitale mogelijkheden nodigden de deelnemers aan dit STO Café uit tot zelf aan de slag gaan. Ook primair en voortgezet onderwijs van harte welkom Om jongeren al vroeg te interesseren en enthousiasmeren voor procestechnologie zijn uiteraard ook leerlingen van primair en voortgezet onderwijs van harte welkom. Gerard benadrukte dat House of Skills bewust inzet op de doorlopende leerlijn: “We willen leerlingen op meerdere momenten kennis laten maken met procestechniek in het House of Skills. Te beginnen in het basisonderwijs met een eerste verkenning, vervolgens op het vmbo met bijvoorbeeld de ‘Maak kennis met de Procestechniek en Voedingsmiddelentechnologie’ en daarna via het mbo.” Al die contactmomenten samen moeten het kwartje laten vallen voor hopelijk een studierichting procestechniek. Wel stipte Gerard het volgende aan: “Natuurlijk hoeft niet elke vmbo-leerling voor procestechniek te kiezen, maar via ons House of Skills komen ze er in ieder geval mee in aanraking en krijgen ze de kans voor een bewuste keuze.” MENU

26ece349-d06e-445b-bdf1-7b00253d4a13 Technolab: aan de slag met VO én PO CSG Reggesteyn Rijssen beschikt sinds kort over een Technolab. Deze inspirerende ruimte mag zich het tweede Makeblock Innovation Space in Nederland noemen. Het Technolab biedt wetenschappelijke en technische onderwijsleermiddelen waarmee VO- én PO-leerlingen aan de slag kunnen en is mogelijk gemaakt door subsidie van Sterk Techniek Onderwijs Twente. Maarten Scholten, projectleider Sterk Techniek Onderwijs is trots op de komst van het Technolab waar leerlingen in aanraking komen met nieuwe moderne technologieën. Op deze manier willen ze leerlingen een goed beeld van techniek en technologie geven. “Het doel van Sterk Techniek Onderwijs Twente is om techniek beter op de kaart te zetten. Het TechnoLab is een van de middelen die we hiervoor inzetten. Uiteindelijk hopen we dat dit bijdraagt aan meer leerlingen die kiezen voor een technische opleiding en beroep”, aldus Maarten.Ook PO profiteert Deze ruimte, met al haar innovaties, moderne leermiddelen en de kennis van de docenten, is niet alleen voor de leerlingen op CSG Reggesteyn beschikbaar. “Ook de basisscholen in de regio zijn welkom. Sterker nog: de eerste basisscholen staan al in de startblokken om aan het werk te gaan in ons TechnoLab”, vertelt Maarten Scholten. “Daarnaast lenen we bijna alle leermiddelen ook uit aan het basisonderwijs, zodat ze op die manier in alle groepen hier mee kunnen werken.”Onderzoekend & Ontwerpend Leren Het TechnoLab maakt gebruik van de werkvorm “Onderzoekend & Ontwerpend Leren” (OOL). Dit stimuleert leerlingen om creatief, analytisch en oplossingsgericht te denken. Daarnaast staan de “7 werelden van techniek” centraal. Die laten zien dat alles om ons heen verbonden is met techniek. Van zorg en voeding tot wereldhandel en duurzaamheid. Maarten: “Leerlingen krijgen hierdoor een beter beeld van waar techniek allemaal van invloed op is. Daardoor weten zij beter welke baan- en opleidingsmogelijkheden er zijn op technisch gebied, passend bij hun interesses.”Nieuwste technieken onder handbereik “Het TechnoLab beschikt over de ruimtes Inspire, Create en Make die zijn ingericht met de nieuwste technieken waar leerlingen aan de slag kunnen met uitdagende projecten en vraagstukken. Hierbij maken ze gebruik van mechatronica, drones, virtual reality, augmented reality, lasersnijders en de meest geavanceerde 3D-printers, die kunnen printen met koper en carbon.”Docenten delen kennis Daarnaast krijgen de docenten via deze samenwerking toegang tot het “Future Classroom Lab programma” van European Schoolnet. Via deze Future Classroom kunnen Rijssense docenten hun kennis met betrekking tot modern en technologisch onderwijs delen met collega’s binnen Europa. MENU