c9bffc98-cf63-45d0-96cd-9066443b344e Masterclass Voeding & Techniek: zelf zien, doen, ervaren én op reis Het ministerie ziet de komende jaren voor STO graag een verbreding naar meer profielen. Het Zone.college voor groenonderwijs in Almelo sorteert daar al op eigen initiatief op voor met de Masterclass Voeding & Techniek voor leerlingen van het basisonderwijs. Twee keer 25 leerlingen van twee basisscholen doorliepen de driedelige cyclus voor deze Masterclass, inclusief een bedrijfsbezoek aan het Duitse Emsflower. Docenten Jeroen Kleinsmann en Marc- Jan Hengstman zijn hierbij nauw betrokken: “Op kleine schaal leren de kinderen zelf wat er komt kijken bij duurzame voedselproductie op grote schaal. We hopen bij hen hiermee luikjes te openen.” Jeroen is betrokken bij STO Twente: “Ik heb 20 jaar ervaring in het basisonderwijs. Daardoor passen de Masterclasses die het Zone.college ontwikkelt en geeft voor het basisonderwijs goed bij mij. Vanuit die ervaring kan ik deze helpen ontwikkelen. We richten deze Masterclasses op groep 7 en 8, een enkele keer op groep 6.” Eén van de Masterclasses is die voor Voeding & Techniek: “We willen daarmee jonge leerlingen zelf laten ervaren dat techniek en voedselproductie nauw verbonden zijn.” Opgebouwd uit drie delen Deze Masterclass bestaat uit drie delen die goed op elkaar aansluiten, legt Jeroen uit: “We starten met een kant-en-klaar lespakket waarmee de leerlingen eerst op hun eigen basisschool aan de slag gaan. Dit bestaat uit een bakje zand, zaden en een doseerspuitje voor water. Na het zaaien in verschillende potjes moeten de leerlingen de potjes gevarieerd water geven: zes potjes één keer in de week 20 milliliter water, zes potjes twee keer in de week dezelfde hoeveelheid water en tot slot zes potjes die elke dag 20 milliliter water door de leerlingen krijgen ingespoten.” Deel twee: aan de slag op het Zone.college Vervolgens komen de leerlingen naar het Zone.college voor deel twee van de Masterclass. Jeroen: “We bekijken samen welke manier van water geven de beste groei laat zien. Daarbij leren wij de kinderen allerlei variabelen te betrekken zoals het weer, de temperatuur en de neerslag.” Vervolgens maakt Jeroen met de leerlingen de sprong naar bijvoorbeeld de grootschalige tomatenkweek in kassen: “Ze ontdekken hoeveel water er komt kijken bij deze professionele kweek, maar vooral ook hoeveel op grote schaal die genuanceerde waterverschillen helpen uitmaken om een oogst te laten slagen. En als je één zo’n plant exact de juiste hoeveelheid water wilt geven, dan leg ik hen uit hoe complex dit is als je die maatwerk-aanpak wilt uitvoeren voor kassen met duizenden tomatenplanten.” Leren werken met Neuron Makeblock Ook bekijkt Jeroen met de po-leerlingen een filmpje over de moderne techniek in de voedselproductie. Denk aan drones die over landbouwgrond vliegen om de stand van zaken te monitoren. Deze meten bijvoorbeeld de hoeveelheid organische stoffen en stikstof in de bodem. Zo laten we de leerlingen zelf zien dat landbouw met heel veel techniek gepaard gaat. Na dit filmpje maken de leerlingen zelf een mini-beregeningsinstallatie. Deze stellen ze digitaal in met een Neuron Makeblock. Die simuleert een dergelijke opstelling voor grote groenkassen. De leerlingen programmeren zelf hoeveel water er naar ingezaaide bakjes wordt toegevoerd en meten het vochtgehalte.” Deze activiteit wordt uitgevoerd in de GMEC van het Zone.college, een mobiele bus vól met innovatieve techniek waarmee de leerlingen kennis kunnen maken. Jeroen: “De leerlingen ontdekken spelenderwijs hoe je met zo min mogelijk water een zo hoog mogelijke voedselproductie realiseert. Ze zien dus de economische kant hiervan, maar ook de duurzame aspecten. Mochten ze later in het groen gaan werken, dan spelen beide factoren een belangrijke rol.” Ook leerzaam: met een laserprinter produceren de leerlingen plantenstekers. Op deze manier maken ze door dit zelf te doen ook kennis met deze nieuwe technologie. Indrukwekkend bedrijfsbezoek Het derde deel van de Masterclass Voeding & Techniek bestaat uit een bedrijfsbezoek: “We zijn met de leerlingen op reis gegaan naar het Duitse bedrijf Emsflower in Emsbüren. Een bijzonder innovatief en ook duurzaam groenbedrijf voor de teelt van groenten, perk- en potplanten, met maar liefst 88 hectare aan kassen. Tijdens een rondleiding zagen de leerlingen hier op grote schaal én geautomatiseerd in werking wat zij zelf in deel 1 en 2 van deze Masterclass geleerd hadden. Indrukwekkend bijvoorbeeld was een zelf door Emsflower ontwikkelde stekrobot. Deze zet een stekje ongekneusd in een potje, 2200 per uur, en dat met zo’n zes van die stekrobots op een rij.” Ook zagen de leerlingen hoe elke Gerbera zijn eigen vochtmeter heeft voor de juiste hoeveelheid vocht. Emsflower wekt haar eigen energie duurzaam op, ook heel interessant voor de leerlingen. Jeroen: “Dit bedrijfsbezoek was een mooie afsluiting van de driedelige cyclus waarop de Masterclass Voeding & Techniek is gebaseerd.” Plannen voor toekomst De driedelige cyclus van de Masterclass Voeding & Techniek zal in het schooljaar 2023-2024 een aantal keer aangeboden worden aan basisscholen uit de STO subregio Almelo. MENU

3f02508b-2e8e-4686-ba0c-5d406e2fd0f1 Samen de horloges gelijkzetten tijdens startbijeenkomst STO subregio Rijssen Holten De STO subregio Rijssen-Holten organiseerde op 2 oktober de aftrap voor het Sterk Techniek Onderwijs schooljaar 2024-2025. Voor deze startbijeenkomst stelde Heutink in Nijverdal, leverancier van lesmateriaal, gastvrij haar auditorium ter beschikking. Doel? Terugkijken op STO Twente, kennismaken met elkaar én starten met het plannen voor de nieuwe periode 2025 t/m 2028. Maximaal aantal deelnemende vmbo-scholen De startbijeenkomst werd geopend door Marije Teunis-Top, directeur onderwijs op De Waerdenborch. Op inspirerende wijze legde zij het doel uit én benadrukte dat in de tweede STO-periode 2025 t/m 2028 ook de scholen PiusX en Jacobus Fruytier scholengemeenschap maximaal zullen aanhaken bij de STO subregio Rijssen – Holten. Dit als welkome aanvulling op de al enige jaren binnen STO zeer actieve scholen De Waerdenborch in Holten en Goor en CSG Reggesteyn in Rijssen. Kortom, nog meer gebundelde slag- en daadkracht door een maximaal aantal deelnemende vmbo-scholen. Veelzijdige uitleg Na Marije gaf Dennis Boshoeve een presentatie. Hij is unitleider projecten op Reggesteyn in Rijssen en Nijverdal. Eveneens is Dennis projectleider Sterk Techniekonderwijs. Dennis keek eerst terug op de STO-jaren 2019 t/m 2024 en gaf vervolgens een kijk op Sterk Techniekonderwijs schooljaar 2024/2025. Waarbij Dennis antwoord gaf op vragen als: Waar staan we nu en waar willen we naartoe? Werkgroepen Een goede beslissing van de STO subregio Rijssen – Holten is om voor de nieuwe planvorming voor STO een aantal gerichte werkgroepen in te stellen. Deze vier werkgroepen focussen op diverse speerpunten binnen STO Twente. Zoals oriëntatie- beeldactiviteiten PO, oriëntatie- en beeldactiviteiten VO, (door)ontwikkelen Technolabs en Buitenschools leren voor leerlingen. Dennis liet de werkgroepleiders zich kort voorstellen zodat iedereen nu een naam en een gezicht heeft bij de werkgroepen. Aanvullend zijn er nog vier werkgroepen in het leven geroepen. Zoals voor techniek in het curriculum een werkgroep voor de technische profielen PIE, BWI en M&T, een tweede voor verbreding van techniek in Z&, E&O en HBR, een derde voor vmbo-tl en een vierde werkgroep voor de techniek in het curriculum van de onderbouw. Tot slot is er ook een werkgroep in het leven groepen voor de professionalisering van docenten. Voorstellen sleutelfiguren Dennis sloot af met het voorstellen van de vier STO-projectleiders uit de regio Rijssen-Holten: Marien van Driel namens Jacobus Fruytier, Dirk Nolte namens PiusX en Joke Lankamp namens CSG Reggesteyn. Er komt ook een nieuwe projectleider voor De Waerdenborch. Tot slot lichtte Dennis allerlei procedurele en administratieve processen toe in relatie tot STO, zoals hoe de deelnemers kunnen budgetteren met een goede verantwoording van personele en materiële kosten. MENU

95572041-dd02-41bd-bc1d-e960c9154c90 Geslaagde nieuwe opzet Bedrijvendag Goor en Holten Op donderdag 13 oktober maakten de leerlingen van De Waerdenborch in zowel Holten als Goor kennis met het technische bedrijfsleven. Door een gloednieuwe opzet lag het bezoek dit jaar zo goed mogelijk in de individuele interessesfeer van elke leerling. Eerdere jaren bezochten zij de bedrijven in groepjes, nu was het rooster voor het eerst zoveel mogelijk aangepast aan hun individuele wensen. Hoe? Het voorbereidende boekje en keuzeproces koppelden voor de leerlingen drie elementen slim aan elkaar: de 7 Werelden van Techniek, de bedrijven binnen elke wereld én de concrete beroepen die daarin mogelijk zijn. Interesses prikkelen De Bedrijvendag Goor en Holten is bedoeld voor de leerlingen om hen te stimuleren na te denken over de vakken en opleidingen die zij de komende jaren kunnen kiezen. Marcel Vaneker, projectleider STO voor De Waerdenborch: “Waar liggen hun interesses en welke mogelijkheden zijn er op dat gebied? De insteek is de leerlingen ervan te doordringen dat zij invloed hebben op hun toekomst.” Voorbereiding Tijdens de mentorlessen kregen de leerlingen een voorbereidende opdracht en maakten zij een test: Welke van de 7 Werelden van Techniek past het beste bij elke leerling individueel? Marcel: “De uitkomst leidde de leerlingen in het boekje direct naar de aan de Bedrijvendag deelnemende bedrijven. Ingedeeld op de 7 Werelden van Techniek presenteerden deze bedrijven zich in dit boekje aan de leerlingen. Zij lazen niet alleen om welke bedrijven het gaat en binnen welke techniekwereld het bedrijf valt: ook zagen zij hun interesse direct gekoppeld, aan beroepen! Elke leerling kon vervolgens voor de morgen van 13 oktober twee bedrijven kiezen en bezoeken. Ook hadden de leerlingen zich hierop voorbereid met vragen. Eenmaal in de bedrijven kregen zij een rondleiding en presentatie.” Presentatie Vervolgens verwerkten de leerlingen hun individuele ervaringen in een presentatie. Al direct de dag ná de presentatie, op vrijdag 14 oktober, gaven zij in hun klas met een groepje een presentatie over de bedrijfsbezoeken. Marcel: “Zij deelden hun ervaringen over het bedrijf, wat ze ervan opgestoken hebben, hoe dit bedrijf met technische toepassingen werkt én hoe zij het zelf zouden vinden om in zo’n omgeving te werken.” MENU

6e0c1e77-02fc-4e94-81c4-b726cb60cb41 STO Enschede bereidt zich in de rust voor op de tweede helft van de STO voetbalwedstrijd STO Enschede kwam in het schooljaar 2023 - 2024 goed op stoom. Een positieve ontwikkeling die werd bekrachtigd tijdens een drukbezochte netwerkbijeenkomst op 26 juni. Ronald Rondeel, projectleider STO Enschede: “We keken samen met de deelnemers terug én vooruit. Centraal stond de vraag: waar willen we naartoe, samen met onze partners?” De deelnemers vormden een gevarieerde mix van bedrijven, opleidingsbedrijven, basisscholen en docenten. Leerzaam was de conclusie uit de presentatie van Tim Post: “Benut voor je planvorming veel meer de wetenschappelijke inzichten rondom instroombevordering techniek.” Metafoor van voetbalwedstrijd Ronald verpakte zijn presentatie in een mooie metafoor, die van een EK voetbalwedstrijd: “2020 – 2023 was de eerste helft van STO. In 2024 zitten we in een brugjaar, de ‘rust, en 2025 t/m 2028 zal de tweede helft zijn. En zoals dat gaat, neem je in de rust in de kleedkamer de winstpunten én verbeterpunten door!” Positieve terugblik STO Enschede kan positief terugblikken op de eerste helft van de STO-voetbalwedstrijd. Ronald gaf in vogelvlucht de highlights: “Allereerst dank ik alle betrokkenen zoals de po-scholen en de bedrijven. We hebben van hen de afgelopen jaren veel gevraagd en zij hebben vervolgens ook veel geleverd. Daar hebben we heel veel waardering voor. Samen met onze partners maken we STO Enschede.” Puntsgewijs presenteerde Ronald enkele highlights: “Door al het werk is bij leerlingen niet alleen de interesse in techniek toegenomen, maar ook concreet het aantal leerlingen. Wat ook bijdraagt aan dit succes is het aanstellen van STO-contactpersonen binnen zowel de basisscholen als binnen het mbo zoals ROC van Twente.” Ook noemde Ronald het inmiddels sterke netwerk én de gerealiseerde verbindingen met alle andere vmbo-scholen in Enschede. Opmerkelijk positief is de landelijke stijging van instroom in het profiel BWI. Voor het komende schooljaar laat ook het profiel M&T in Enschede een stijging zien van het aantal leerlingen, datzelfde geldt ook voor MVI.” Succesvolle programma’s Ook vermeldde Ronald specifiek enkele succesvolle programma’s van STO Enschede: “Dan noem ik graag 7Tech en Techzone waarbij nauw wordt samengewerkt met het Zone.college. Ook de masterclasses voor het basisonderwijs en Techniek Tastbaar behoren inmiddels tot het bewezen instrumentarium van STO Enschede.” Voor de herfst, en dit is nieuw, staat er een speeddate op het programma tussen bedrijven en leerlingen en hun ouders. Ook het Technolab, na een wat rustige start, kent inmiddels veel meer toeloop uit zowel het basisonderwijs als het Stedelijk Alpha en het Bonhoeffer College. Ronald: “Wat hierbij extra zal helpen, is de komende introductie van een digitaal reserveringssysteem voor zowel interne als externe partijen.” Vier speerpunten voor komende jaren Ronald keek vervolgens vooruit naar de ‘tweede helft van de STO-wedstrijd’. Samengevat presenteerde hij hieruit vier speerpunten: “Een gedegen oriëntatieprogramma, het technisch en technologisch onderwijs verder vormgeven evenals het uitbreiden van de mogelijkheden voor alle vmbo-leerlingen.” Het vierde speerpunt is ook relevant gezien het gegeven dat STO eind 2028 zal ophouden. Ronald: “Dé uitdaging is om alles wat in de periode 2020 t/m 2028 zal zijn opgebouwd op basis van samenwerking te verstevigen en te verduurzamen voor ná 2028. Het is een heldere opdracht om daar nu al voor in actie te komen.” Ronald dankte expliciet Manon Schrijnemaekers voor haar ondersteuning bij de nieuwe planvorming. Interessante inleiding Tim Post Vervolgens gaf Ronald het woord aan Tim Post van Kids4Twente voor zijn presentatie ‘Samen sterker onderwijs.’ Hij is onderwijspsycholoog, adviseur en ontwikkelaar W&T-onderwijs, auteur en één van de drijvende krachten achter Kids4Twente. Deze organisatie biedt basisscholen en middelbare scholen in Twente doorlopende hulp bij het onderwijzen van wetenschap, technologie en duurzaamheid. De kern van Tims betoog? Werken alle activiteiten voor instroombevordering eigenlijk wel? Waarom zijn er zo ongelofelijk veel clubs voor instroombevordering? Kunnen we de krachten niet bundelen? En vooral: kijk met een wetenschappelijke bril naar de resultaten van instroombevordering en pas de bewezen onderzoekinzichten daaruit toe in je nieuwe planvorming. Het basisonderwijs is héél belangrijk Tims wetenschappelijk gefundeerde conclusie is om kinderen al in het basisonderwijs zoveel mogelijk met techniek en technologie in aanraking te brengen. Dáár worden interesses en talenten tot leven geroepen. Zijn kinderen eenmaal op het middelbaar onderwijs aangeland? Dan hebben zij hun voorkeuren vaak al bepaald en buig je die niet meer zo eenvoudig om. Tim pleitte voor de ontwikkeling van een ecosysteem voor instroombevordering techniek. Niet alleen voor STO Enschede maar voor heel Twente, met daarin alle relevante en actieve partners. Eveneens stipte Tim een integrale aanpak aan bestaande uit vijf facetten om instroom techniek structureel, gericht en op onderzoek gebaseerd aan te vliegen. Een aanpak waar STO Enschede nú al veel aan heeft voor haar planvorming 2025 t/m 2028! Tot slot stond er een warm en koud buffet klaar en wisselden de deelnemers inzichten, ervaringen én nieuwe ideeën voor STO Enschede uit. Onze Enschedese collega’s mogen terugkijken op een mooi activiteitenjaar 2023 – 2024 én volop mooie plannen voor de ‘tweede helft van de STO-voetbalwedstrijd! MENU

46f95af8-dad9-4bcc-987c-cf85e42e1640 Feestelijk debuut project stokkenvanger PIE leerlingen op familiedag Severfield Steel Construction Maandenlang werkte een groepje derdejaars leerlingen van het profiel PIE van CSG Reggesteyn aan de realisatie van een stokkenvanger. Hierbij werden zij intensief begeleid door het Rijssense bedrijf Severfield Steel Construction. In juni kreeg de stokkenvanger zijn primeur op de drukbezochte familiedag van Severfield. Trots zijn op resultaat Wessel Voortman is samensteller in de werkplaats en teamleider van de zaterdagploeg. Hij begeleidde de leerlingen in het project: “Tijdens de familiedag hebben heel veel bezoekers, vooral kinderen, het stokkenspel gespeeld. De leerlingen PIE mogen trots zijn op het resultaat!” Jan Nijkamp is manager productie bij Severfield Steel Construction: “Wij staan altijd open voor nieuwe projecten met de afdeling PIE van CSG Reggesteyn.” Grote aantrekkingskracht van ‘techniek in actie’ Het stokkenspel wordt handmatig bediend met een console en degene die dat doet beslist zelf welke stokken er vallen. De spelers moeten deze zien op te vangen voordat de stokken de grond raken. Wessel: “Grappig om te zien tijdens de familiedag was dat niet alleen veel kinderen het wilden spelen, maar dat zij ook graag het laten vallen van de stokken wilden bedienen voor hun meespelende ouders!” Opnieuw het bewijs dat ‘techniek in actie’ een grote aantrekkingskracht heeft. Wessel: “We hebben hier met plezier tijd voor gemaakt want deze leerlingen zijn onze toekomst!” Leren samenwerken Patrick de Kleijn is docent PIE van de leerlingen in het PIE-lokaal op Kampus: “Naast het uitvoeren van allerlei technische handelingen zoals lassen, hebben de leerlingen ook geproefd hoe het is om samen te werken, over problemen in het project te praten en deze op te lossen. Een goede ervaring alvast voor hun latere loopbaan.” Een voorbeeld? De eerste constructie was te wankel. De leerlingen namen zelf contact op met Wessel en een aangepaste, stevigere constructie was het resultaat. Een mooi stukje initiatief! Patrick: “Zo hebben ze zelf ervaren hoe het in het technisch bedrijfsleven werkt: een probleem signaleren en samen efficiënt een oplossing bedenken en uitvoeren.” Ook ontdekten de leerlingen hoe het was om naar de deadline van de familiedag van Severfield toe te werken. Wessel: “Op die dag moest de stokkenvanger er écht staan en dat is gelukt.” Boost voor communicatie skills Wessel: “Misschien waren deze leerlingen in het begin wat schuchter, maar al snel belden ze mij gewoon op als ze in het project ergens tegenaan liepen. In deze tijd van appjes is dat voor de leerlingen een positieve leerervaring.” Rens en Arefin waren twee PIE-leerlingen die meededen in het project. Rens: “Ik heb delen gelast en geholpen bij de opbouw van de stokkenvanger en het testen van de constructie.” Arefin: “We werkten onderling heel goed samen. Soms ging een leerling in ons project te snel met lassen. Je moet eerst de tekening heel goed bekijken. Als we dat tegen een medeleerling zeiden, pikte hij dat op. Zo leer je goed samenwerken en elkaar op een positieve manier aanspreken.” Ook leuk: de receptioniste van Severfield zei tegen de PIE-leerlingen dat ze het een mooi project vond! Op naar nieuwe projecten! Ook Jan Nijkamp gaf het project alle aandacht en support: “De communicatie tussen de leerlingen en ons ging goed los. Wessel heeft dat heel mooi begeleid. En het eindproduct? Top! Dit project is gelukt en super geslaagd. Dit geslaagde stokkenproject smaakt naar meer.” Patrick de Kleijn: “We zijn Severfield heel dankbaar dat zij zo bereidwillig hebben meegewerkt. In een nieuw project kunnen we misschien een stapje verdergaan en de PIE-leerlingen ook alvast betrekken bij het ontwerp van het product dat zij gaan maken, ook dat is een leerzaam traject. Wellicht kunnen we in een nieuw project de leerlingen eveneens meer betrekken op de aspecten kwaliteit en veiligheid, want ook dit laatste aspect is heel belangrijk. De stokkenvanger woog uiteindelijk meer dan 100 kilo met zware staaldelen. We kunnen de leerlingen op die manier nog meer hun verantwoordelijkheid meegeven voor hun eigen veiligheid. Niet alleen in een project als met Severfield, maar ook in het PIE-lokaal zelf.” MENU

9c60a7f5-850f-4105-b20d-74df286b1f91 Deelnemende bedrijven aan het woord Tijdens de partnerbijeenkomst op 16 mei dachten ook meerdere bedrijven constructief mee. Met twee ervan gaan we in dit artikel graag de diepte in: hoe kijken zij naar de samenwerking met STO Twente en welke mogelijkheden zien zij voor de komende STO-jaren? Clemens Veldhuis, directeur van Huima Specials B.V.: ‘’In de samenwerking tussen techniekbedrijven en STO Twente liggen nog tal van mogelijkheden die we beter kunnen benutten.” Clemens Veldhuis is directeur van Huima Specials B.V. uit Enschede. Al meer dan 75 jaar ontwikkelt en produceert Huima Specials hoogwaardige aandrijvingen en aandrijfcomponenten. Dit innovatieve bedrijf is actief in onder andere de kassenbouw, intensieve veeteelt, marine en offshore. Huima Specials participeert vanaf de prille start in STO Twente. Ook deed Clemens enthousiast mee met de partnerbijeenkomst van STO Twente op 16 mei. Waarom? Clemens: “Het belangrijk om veel energie te stoppen in STO Twente en dus ook in deze partnerbijeenkomst. Zowel voor de continuïteit van de maakindustrie alsook voor Huima Specials Zodat we in Nederland en dus ook in Twente over 10, 20 jaar nog steeds mooie, innovatieve producten kunnen maken met genoeg en goed opgeleide vakmensen.” Hybride instructeur vrijgemaakt Huima Specials haakte bij de start van STO Twente direct aan. Hoe verliep de samenwerking met STO Twente in de afgelopen jaren? Clemens: “Een heel mooi voorbeeld is dat een collega bij ons, een vakman in verspanen, één dag in de week als hybride instructeur les geeft op het Enschedese Bonhoeffer College. Dat is onze concrete bijdrage om vmbo-leerlingen nu al de fijne kneepjes van het vak van verspanen en frezen mee te geven. Of op z’n minst deze leerlingen te laten ervaren wat deze specialismen inhouden. Ook denken we regelmatig mee in allerlei brainstormsessies om het vmbo-onderwijs nog beter te laten aansluiten op de praktijk van wat het mkb in Twente, en eigenlijk in heel Nederland, nodig heeft.” Mogelijkheden beter benutten Wel denkt Clemens dat er nog meer gehaald kan worden uit de samenwerking tussen het Twentse technische bedrijfsleven en de scholen en opleidingsinstituten. Clemens: “Daar liggen nog tal van mogelijkheden die we beter kunnen benutten, maar het moet wel van twee kanten komen. Het bedrijfsleven zou nog meer stappen kunnen zetten om bij dit soort initiatieven aan te haken. Huima Specials is in ieder geval heel bewust bezig met het aanhaken bij dit soort initiatieven.” Creatieve inbreng voor ander soort stages Clemens deed mee met de brainstorm tijdens de partnerbijeenkomst op 16 mei. Welk idee bracht hij in? “Het belangrijkste en het eenvoudigst te realiseren idee is om de stages die scholen organiseren breder te maken. Dus, zoek de samenwerking met meerdere bedrijven die elk een bepaald aspect in de techniek bedienen. Zoals een bedrijf als wij dat bezig is met draaien en frezen, maar zoek er dan ook een bedrijf in de installatietechniek bij, of in de plaatbewerking of bankwerken. Daarmee krijgt je stage in korte tijd veel meer rendement voor de leerlingen omdat zij heel efficiënt kennismaken met meerdere kanten van de techniek. Dit vergroot de kans dat er iets tussen zit wat de vmbo-leerlingen aanspreekt.” Paul Wolbers van Vennegoor Installatie: “Het is essentieel dat we jonge technici met plezier naar hun werk laten gaan” Paul Wolbers is bij Vennegoor Installatie in Weerselo verantwoordelijk voor K.A.M. Hij nam met volle inzet deel aan de partnerbijeenkomst van STO Twente op 16 mei: “We hebben fantastische techniekvakgebieden in Twente. Vennegoor Installatie wil voor de volle 100% haar concrete bijdrage leveren om jongeren te enthousiasmeren om zich daarbij aan te sluiten. We steken daar vanuit ons bedrijf graag heel veel moeite en energie in en met plezier!” Breed meedoen Paul geeft concrete voorbeelden van die inzet: “ We hebben praktijklessen gegeven op het Twents Carmel College aan de Potskampstraat en doen mee met Techniek Tastbaar in Oldenzaal, Almelo en Hengelo. Maar ook zijn we present op de techniekmarkt op ROC van Twente. Alles waar we ons gezicht kunnen laten zien, daar sluiten we ons bij aan. Een bijkomend voordeel daarvan is dat leerlingen ons herkennen en bij ons stage willen lopen. Binnen Vennegoor hebben we heel veel techniekrichtingen onder één dak, dat maakt de keuze voor stagiairs ook al makkelijker. We steken veel energie in het vmbo en beginnen eigenlijk al in het basisonderwijs met het wekken van interesse voor techniek. We hebben in ons bedrijf een eigen innovatiecentrum ingericht. Leerlingen uit het basisonderwijs kunnen hier heel laagdrempelig en spelenderwijs kennismaken met techniek.” Tandje bij zetten STO Twente is al enkele jaren volop actief. Hoe kijkt Paul daarop terug? “We hebben geëvalueerd en vanuit Vennegoor Installatie vinden we wel dat de techniekbedrijven nog meer integratie kunnen vinden met STO Twente en dan specifiek nog meer verwevenheid met de vmbo-scholen. Neem het hybride leren: wij gaan naar de scholen of zij komen naar ons. Maar dit kan nog intensiever zodat we uiteindelijk samen voor Twente op één geïntegreerd verhaal uitkomen. Beide partijen kunnen nog een tandje bij zetten door meer het gesprek met elkaar op te zoeken. Tijdens het brainstormen bij de partnerbijeenkomst hebben we dit nog eens benadrukt. Niet alleen Vennegoor denkt dat, want uit de meerdere bedrijfsbijeenkomsten van de laatste tijd maak ik op dat meer bedrijven er zo over denken. Overigens vind ik het heel mooi om te zien dat ook veel andere techniekbedrijven zich voor STO willen blijven inzetten en met STO Twente in gesprek gaat over nog onbenutte kansen.” Eigen innovatiecentrum Vennegoor Installatie geeft in haar eigen bedrijf technische mbo’ers graag alle ruimte en kansen. Paul: “We hebben daar binnen ons bedrijf vele mooie voorbeelden van. Elke jonge techniekmedewerker willen we graag op de werkplek plaatsen waar hij of zij zich gelukkig voelt. Negen van de tien stagiaires bij ons krijgen uiteindelijk een leer-/arbeidsovereenkomst op basis van BOL of BBL en een loopbaanplanning.” Tot slot heeft Paul nog een aanbeveling: “We moeten niet alleen veel energie steken in het vmbo-leerlingen de techniek ín krijgen maar hen, eenmaal daar, ook zien te behouden. Heb je hen eenmaal binnen? Blijf deze jonge technici dan ook volop aandacht en begeleiding geven, anders verlies je hen uiteindelijk weer. Dit vergt onder andere een goede match met de praktijkbegeleider. Het is essentieel dat we jonge technici met plezier naar hun werk laten gaan. Dan komt het leren vanzelf wel.” MENU

01ff8e3a-b7d1-4cd2-8f39-a1b8ecb14acc Samen een escape room bedenken én realiseren? Alle technische vmbo-profielen doen mee! Elk jaar maken scholieren van het Pius X College een escape room, ook dit jaar. Alle technische profielen van deze vmbo-school werken hierin schouder-aan-schouder samen. Van het vak D&P tot en met de profielen PIE en BWI. Heidie Wesselink-Vleerbos is praktijkdocent D&P. Ook geeft zij Natuurkunde: “D&P noemen wij in de school creatieve technologie. Door de escape room leren ze niet alleen profiel overstijgend meer van techniek, maar ook hoe leuk en leerzaam het is om samen te werken. Van belang als zij later in de techniek doorgaan.” Profiel overstijgend De relatie tussen het project voor escape rooms en STO Twente is helder. Heidie: “Om een escape room te bedenken en te maken komen alle technische profielen binnen onze school samen. Dit project is écht profiel overstijgend, dat maakt het extra bijzonder. Bijvoorbeeld in onze escape room voor dit jaar werken we liever niet met fysieke sloten, maar met magneten. Je voert als bezoeker bepaalde opdrachten uit en als die slagen gaat er een elektromagneet open en kun je door. De leerlingen van PIE hebben hiervoor de bekabeling aangelegd en de D&P leerlingen helpen hierbij. Dat geeft deze leerlingen een praktisch inkijkje in PIE. Ook was er een jongen die begon te schilderen voor een eerdere escape room. Hij ontdekte dat hij dat enorm leuk vond. Nu volgt hij de Schildersvakschool! Voor een eerdere escape room kozen we als thema ‘escape the plane’. De bezoekers moesten daarvoor hun koffers over een rolband vervoeren. Die werd door de leerlingen van BWI gebouwd in combinatie met de leerlingen van D&P.” Ook de website die bij de escape room hoort wordt door leerlingen ontworpen, evenals het maken van de flyers. Heidie benadrukt: “Want vergeet niet: het profiel MVI (Media, Vormgeving en ICT) is ook een technisch profiel. De ICT en de filmpjes die we in de escape rooms gebruiken worden door deze leerlingen gebouwd.” Techniek als rode draad Heidie: “Voor STO Twente ontwikkel ik voor de subregio Almelo e.o. meerdere projecten. Techniek is dé rode draad in al mijn werkzaamheden.” STO Twente wordt goed opgepakt binnen het Pius X College, merkt Heidie op: “De docenten haken heel praktisch aan en wat ook helpt, is dat de directie regelmatig polst in overleggen hoe we ervoor staan met STO. Ik word gestimuleerd om vooral niet vanuit techniekeilanden te denken en te doen, maar over grenzen te kijken. Een voorbeeld daarvan is ons jaarlijkse project escape room.” Technisch leren als verdienmodel Heidie: “Enkele jaren geleden kwamen we als tweede uit de bus in een internationale uitvind-wedstrijd. De geldprijs hebben we in overleg met de leerlingen geïnvesteerd in iets wat ook weer geld zou opleveren. Hoe? We bouwen elk jaar een escape room op school voor een echt publiek met elk jaar een wisselend thema. Medio november gaat die open en sluit net voor de kerstvakantie. Het geld dat de bezoekers betalen schenken we aan een goed doel. Vervolgens slopen we de escape room en bouwen we het jaar daarop een nieuwe escape room met eveneens een nieuw thema.” Inmiddels hebben de escape rooms een dermate hoog niveau bereikt dat externe partijen deze maar al te graag overnemen. Van dat geld bouwen de vmbo-leerlingen van het Pius X College het jaar daarop weer een nieuwe escape room. Vanaf 2022 vaste plek voor escape room Helaas, door corona, kon de gloednieuwe escape room dit jaar niet gespeeld worden. Heidie: “We stonden startklaar en alles was getest. En toen kwam het bericht dat buitenstaanders de school niet in mochten. We bewaren nu dit concept, met het thema kerstmis, voor volgend jaar.” In Almelo gaan de vmbo-scholen in 2022 samen in een nieuw schoolgebouw. Heidie: “In die nieuwe school krijgen wij ook een compleet nieuwe plek voor onze escape room. Prominent op de afdeling D&P komt een fysieke ruimte waar we voortaan onze escape room kunnen gaan bouwen. Dus direct grenzend aan ons praktijklokaal, daar zijn we heel blij mee.” Meer aandacht voor meiden Ook collega-docenten die in hun reguliere werk niet met techniek aan de slag zijn, doen mee, vertelt Heidie: “Zoals de docenten Nederlands die hebben meegebouwd. Daardoor gaat techniek door heel de school leven.” Heidie merkt in haar werk dat fijn-motorische technieken geschikt zijn voor meisjes: “Door zo’n leuk, praktisch en ook laagdrempelig en breed ingestoken project als de escape room komen ze hier toch mee in aanraking. Niet voor niets is meer meiden laten kiezen voor techniek één van de doelen van STO. Daar mag in mijn ogen nog meer aandacht voor komen.” Visie op meer instroom Tot slot heeft Heidie een heldere visie: “Als we techniek nog meer willen promoten, is het in mijn ogen van belang om vmbo-leerlingen opdrachten te geven om producten te maken die daadwerkelijk gebruikt gaan worden. Daarmee stimuleer je de interesse van de leerlingen. Dat zien we overduidelijk terug bij alle profielen die ieder hun eigen tastbare product opleveren voor de escape rooms. Plus: geef de leerlingen creatieve vrijheid en laat hen niet alles vanuit een dichtgetimmerde bouwtekening maken. Vooral meisjes worden hier enthousiast van, merk ik. Ook moet je leerlingen de kans geven om te falen, daar leren ze enorm van. Die combinatie zie ik als stimulans om meer leerlingen in het vmbo te laten kiezen voor techniek.” MENU

08649f5b-03e6-4493-b293-af119e7523cc Melkrobot SMEOT vormt agrarisch beroepsbeeld bij vmbo leerlingen Studenten bij SMEOT krijgen een zo breed mogelijk beroepsbeeld mee. Hans Fokke, coördinator vmbo/mbo onderwijs bij SMEOT: “Veel van onze studenten komen uit het buitengebied of nog specifieker: van agrarische bedrijven. De agrarische economie is en blijft belangrijk voor Oost-Nederland. Dit betekent dat SMEOT gericht inzet op agrarische robotisering met een groot accent op mechatronica en vooral pneumatiek.” Centraal hierin staat de onlangs vernieuwde melkrobot. Al meerdere vmbo-scholen uit de regio STO Twente kwamen hiermee kennismaken bij SMEOT vanuit de keuzevakken die zij volgen of omdat zij meedoen aan activiteiten vanuit Sterk Techniekonderwijs Twente. Agrarisch beroepsbeeld bij vmbo-leerlingen Hans: “Onze geavanceerde melkrobot is de laatste jaren veelvuldig gebruikt om het beroepsbeeld te schetsen en de link naar de mechatronica opleiding duidelijk te maken. Het accent hierbij lag op het kennismaken en promotie van pneumatiek in de verschillende profieldelen en keuzevakken die de Twentse vmbo-leerlingen bij ons volgen.” Al meerdere vmboscholen maken inmiddels gebruik van de mogelijkheid om bij SMEOT de melkrobot in te zetten als lesmiddel: leerlingen van het Canisius Tubbergen, CT Stork College, Bonhoeffer College, Alma College, Het Noordik Vroomshoop, Zone.college Enschede en Zone.college Almelo hebben kennis gemaakt van deze concrete toepassing van nieuwe technologie.. Hans: “Specifiek bij de vmbo-leerlingen focussen we met de melkrobot, en al haar mogelijkheden, heel sterk op het vormen van een breed beroepsbeeld als zij besluiten voor een studie mechatronica te kiezen.” Volop support van Lely De firma Lely ondersteunt SMEOT hierin al 5 jaar en de A3 melkrobot van Lely heeft in de lesomgeving vooral gezorgd voor herkenning en een beter beroepsbeeld. Die professionele samenwerking is nu officieel hernieuwd, ook in het belang van het Twentse vmbo. Op vrijdag 24 januari verlengde SMEOT officieel haar langdurige samenwerking met Lely, de internationale innovator in de agrisector. Na de installatie rond het jaar 2020 van de A3 melkrobot van Lely in het Skills Center van SMEOT werd deze recent vervangen door de nog innovatievere Lely A4 Astronaut melkrobot. Hans Fokke: “Dankzij Lely kunnen we ook vmbo-leerlingen de komende jaren een nóg actueler beroepsbeeld meegeven van de laatste innovaties in de agrarische sector op het gebied van melkrobots.” Speciaal ontwikkelde module SMEOT gaf hun docent Bennie Bosscher de opdracht om een gerichte onderwijsmodule te ontwerpen voor de Lely A4 Astronaut melkrobot. Hans: “Naast algemene informatie krijgen de leerlingen uiteraard een complete demonstratie van de werking. Deze module is in aangepaste vorm ook geschikt voor de vmbo-leerlingen die bij ons komen in het kader van keuzevakken die zij volgen of omdat zij meedoen aan activiteiten vanuit Sterk Techniekonderwijs Twente.” MENU

2b5531df-8fca-480d-9388-042477cbb517 Oost-Nederlandse House of Skills zet procestechniek op de kaart voor Twents vmbo STO Twente is volop bezig om vmbo-leerlingen inspireren voor techniek en technologie. Een sector die daarin nog wat onderbelicht blijft, is de procestechniek. Niet terecht, want in Twente tellen we talloze bedrijven en fabrieken die zónder procestechniek á la minute tot stilstand zouden komen. Van bierbrouwer Grolsch tot en met kaasmaker Heks’nkaas en nog veel meer. Want onder andere in de foodsector is procestechnologie onmisbaar. Daarom namen ruim 160 leerlingen uit klas 2 van het Bonhoeffer College en Het Stedelijk Alpha uit de STO subregio Enschede deel aan de ‘Maak kennis met de Procestechniek en Voedingsmiddelentechnologie’. Ronald: “We kijken terug op drie mooie dagen waarbij we de leerlingen een “kijkje in de keuken” van de Twentse procestechniek konden geven.” De organisatie was in handen van STO Enschede en het House of Skills Almelo, het praktijkcentrum van Process Your Future, House of Skills (PCPT). Een doorslaand succes Ronald: “Deze dagen waren een doorslaand succes! En het mooie is: PCPT en House of Skills zetten de deur wagenwijd open voor alle andere vmbo-scholen onder de vlag van STO Twente voor een soortgelijke experience! De ‘Maak kennis met de Procestechniek en Voedingsmiddelentechnologie’ organiseerden we samen met het House of Skills Almelo van Process Your Future. Dit laatste is het samenwerkingsverband tussen ROC van Twente, Zone.college, Saxion en bedrijven in de Twentse proces- en voedingsmiddelenindustrie. Deze samenwerking vindt plaats onder de hoede van PraktijkCentrum Proces-, Food en Feed Technologie Oost Nederland (PCPT)." House of Skills Gerard Nijhuis en Dirk Zuidema zijn beiden projectleider voor Process Your Future/PCPT. Gerard is eveneens senior docent Voeding & Technologie aan het Zone.college en Dirk is senior docent Procestechniek aan ROC van Twente: “House of Skills is dé plek waar leerlingen, studenten, werkenden en zij-instromers alles kunnen leren over procestechniek. In een omgeving waarin alles draait om leren, jezelf ontwikkelen, experimenteren en fouten mogen maken. Iets wat in een echte fabriek natuurlijk niet mogelijk is.” Trots laten Gerard en Dirk alle mogelijkheden in het House of Skills zien: “Leerlingen gaan hier zelf aan de slag met concrete onderdelen van de procesindustrie, zoals delen van productielijnen voor de foodsector. En wat zo mooi is: aanvullend, via grote schermen, zijn er tal van interactieve en digitale faciliteiten met VR, AR en 3D om ook de vmbo-leerlingen alle mogelijkheden in de procesindustrie zelf te laten beleven.” House of Skills is gevestigd aan de Kolthofsingel in Almelo. Van po en vo naar mbo en hbo Om jongeren al vroeg te interesseren en enthousiasmeren voor techniek en technologie zijn leerlingen van primair en voortgezet onderwijs van harte welkom. Gerard benadrukt dat House of Skills bewust inzet op de doorlopende leerlijn: “We willen leerlingen op meerdere momenten kennis laten maken met procestechniek in het House of Skills. Te beginnen in het basisonderwijs met een eerste verkenning, vervolgens op het vmbo met bijvoorbeeld de ‘Maak kennis met de Procestechniek en Voedingsmiddelentechnologie’ en daarna via het mbo.” Al die contactmomenten samen moeten het kwartje laten vallen voor hopelijk een studierichting procestechniek, maar Gerard benadrukt het volgende: “Natuurlijk hoeft niet elke vmbo-leerling voor procestechniek te kiezen, maar via ons House of Skills komen ze er in ieder geval mee in aanraking en krijgen ze de kans voor een bewuste keuze.” Inspirerende meertrapsraket Horen-zien-voelen en ruiken waren de zintuigen die drie dagen lang bij de vele leerlingen aangesproken werden tijdens de ‘Maak kennis met de Procestechniek en Voedingsmiddelentechnologie.’ Ronald: “We hadden een meertrapsraket opgebouwd, samen met de ervaren Dirk en Gerard van House of Skills. Eerst kregen de leerlingen op school inleidend les over procestechniek. Voor hun docenten had House of Skills een kant-en-klaar informatieboekje gemaakt. Vervolgens bracht House of Skills allerlei uitdagende procestechnologie naar ons Technolab voor actieve en inspirerende workshops én buiten de school bij House of Skills, gegeven door docenten van het Zone-college.” Als klapstuk gingen de leerlingen op bezoek bij een mooie dwarsdoorsnede van bedrijven in Twente die concreet werken met Procestechnologie: Heks’nkaas en Dessertmeesters in Oldenzaal, en Twence Recycling in Hengelo. Een aanrader: keuzevak procestechnologie Ook hebben Gerard en Dirk nog een andere belangrijke tip: “ROC van Twente doet regelmatig met vmbo-leerlingen een opdracht als onderdeel van een keuzevak. Nog niet veel docenten weten dat we voor vmbo-scholen ook alles op orde hebben om hun leerlingen via ROC van Twente het keuzevak Productietechniek, voedselveiligheid te laten volgen. Wij raden docenten daarom aan om hierover met ons te overleggen.” Baangarantie Dirk: “Vmbo-leerlingen die op mbo-niveau een opleiding voor procestechnologie volgen hebben in Twente gegarandeerd een baan.” Gerard: “Denk vooral aan functies als procesoperator. Die sleutelfiguur zorgt in technologisch zeer geavanceerde productieprocessen dat bijvoorbeeld gerst bier wordt en dat melk kaas wordt. Cruciale functies waar het Twentse bedrijfsleven om staat te springen. Ook bieden dit soort functies mooie doorgroeimogelijkheden. Wil jouw vmbo ook aan de slag met procestechniek? Zoals met een eigen ‘Maak kennis met de Procestechniek en Voedingsmiddelentechnologie’, het keuzevak Productietechniek, voedselveiligheid of met een andere insteek? Neem dan gerust contact op met Process Your Future: Dirk Zuidema, dzuidema@pcptoost.nl of Gerard Nijhuis, gnijhuis@pcptoost.nl . Ook de website geeft veel informatie: www.processyourfuture.nl . Op deze site zie je het House of Skills in 3D! MENU

Twee Twentse PIE leerlingen scoren fantastisch in landelijke finale laswedstrijden vmbo en praktijkscholen Maar liefst twee leerlingen van vmbo-scholen onder de vlag van STO Twente deden mee met de superspannende landelijke finale laswedstrijden vmbo en praktijkscholen. Knap hoe zij doordrongen tot de laatste negen kandidaten van dit spraakmakende nationale event, georganiseerd door het Nederlands Instituut voor Lastechniek (NIL) en STO-partner SMEOT op dinsdag 12 maart. We mogen trots zijn op deze lassers voor de Twentse techniektoekomst waarvan Ivo Lubbers van CSG Reggesteyn met MAG-lassen een 8,5 gemiddeld voor alle lassen haalde én daarmee winnaar werd op dit onderdeel! Rens Geerdink van Twents Carmel College scoorde fantastisch met een derde plaats TIG-lassen. Gefeliciteerd! Regionale voorrondes Op de eerdere regionale voorrondes werd een niveau 1 werkstuk gelast. Voor MAG bestond dit uit één werkstuk met meerdere lassen. Voor het TIG-lassen betrof het meerdere werkstukken. De deelnemers aan de landelijke finale kwamen uit alle regionale voorrondes als besten uit de bus. Meteen ook een ideaal moment voor de deelnemers om hun felbegeerde NIL niveau 1 diploma te behalen. Op de wedstrijddag voor de praktijk en op een later moment werd hiervoor de theorie getoetst van dit aanstormend talent. Landelijke ontknoping! Op dinsdag 12 maart volgde de zinderende ontknoping tijdens de landelijke finale laswedstrijden vmbo en praktijkscholen. De uitslag? Daar mogen STO Twente, de deelnemende vmbo-scholen, alle docenten PIE én vooral de deelnemende leerlingen trots op zijn! Ivo Lubbers van scholengemeenschap Reggesteyn werd zelfs de 1stebij het onderdeel MAG-lassen. Uitslagen landelijke finale: * 1ste MAG-lassen: Ivo Lubbers van scholengemeenschap Reggesteyn * 2de MAG-lassen: Laurens Meuleman van Jacobus Fruytier scholengemeenschap * 3de MAG-lassen: Ide Mieras van het Calvijn College * 1ste TIG-lassen: Iman Deurloo van het Calvijn College * 2de TIG-lassen: Bridget Prins van Ubbo Emmius Praktijkonderwijs * 3de TIG-lassen: Rens Geerdink van Twents Carmel College Ivo Lubbers: winnaar MAG-lassen Winnaar MAG-lassen was Ivo Lubbers, hij zit in leerjaar 4 van het profiel M&T. Zijn begeleider is Patrick de Kleijn, PIE docent op CSG Reggesteyn: “M&T telt onder andere het keuzedeel lassen en Ivo sprong eruit. We hebben hem gekoppeld aan het bedrijf Van den Brink Staalbouw. Zij hebben Ivo naar een nog hoger niveau begeleid, en helpen voorbereiden op deze landelijke finale tijdens de voorrondes. Uiteindelijk kwam hij in de regionale kwalificatieronde in Groningen als beste uit de bus.” Veelzijdige beoordeling door ervaringsdeskundige jury De tweekoppige jury bestond uit oud-winnaars van deze landelijke wedstrijd die zelf ook ooit op het vmbo zijn gestart met lassen. Jos van Helden is PIE docent aan het Twents Carmel College en begeleider van Rens Geerdink: “Zij beoordeelden de werkstukken op heel veel fronten, van tekening lezen tot en met maatvoering en lengte van de lassen, maar ook orde en netheid tijdens en na het lassen en het naleven van de regels rondom persoonlijke beschermingsmiddelen.” Rens Geerdink nam deel aan het TIG-lassen en behoort met zijn derde plaats nu ook tot de top van Nederland: “Vooral door mijn oom ben ik geïnspireerd om te gaan lassen, lassen vind ik leuk. Vanuit school heb ik mij bij SMEOT goed kunnen voorbereiden. De opdracht voor de landelijke finale was om een houtkachel te maken. In de morgen konden we het werkstuk op locatie bij SMEOT in elkaar hechten, ’s middags deden we het lassen zelf.” Ook veel geleerd tijdens stage Jos van Helden: “Rens stak er tijdens de laslessen op school met kop en schouders bovenuit. Uiteraard begeleiden we hem, maar we hebben vooral zijn talent zelf het werk laten doen.” Rens loopt ook stage bij Van den Barg carrosserie- en wagenbouw: “Daar las ik rvs en staal. Ook leer je meteen hoe het in het bedrijfsleven gaat.” Jos: “Al tijdens de regionale voorrondes die hij won voor TIG-lassen haalde Rens zijn diploma voor TIG-lassen, samen met twee klasgenoten van TCC.” Complimenten voor organisatie Complimenten namens STO Twente voor Eddy ter Beest, praktijkdocent constructie, plaatwerk en lastechniek bij SMEOT. Samen met zijn collega’s, en uiteraard NIL, organiseerde hij deze landelijke finale voor vmbo en praktijkonderwijs voor de eerste keer. Eddy: “Wat mij heel goed doet, is dat er veel familie meekwam om te supporten. Zo was er een opa van een kandidaat helemaal uit Zeeland meegekomen en die zei: “Ik ben een hele trotse opa.” Dat is toch goud waard? Ook daar doen we het voor.” Mooi om te melden is dat er ook een meisje meedeed vanuit het Praktijkonderwijs uit de collega-STO regio waar Stadskanaal onder valt. Doet ook jouw Twentse vmbo-school volgend jaar mee? Wat is Eddy’s advies voor vmbo-scholen in Twente die volgend jaar ook mee willen doen met de voorronden en misschien wel de landelijke finale? Eddy: “Heel eenvoudig: bel mij en we overleggen over de mogelijkheden om hierin samen op te trekken voor alle voorbereidingen met SMEOT.” Tot slot: heeft Eddy nog een tip voor PIE-docenten om jong lastalent op het vmbo te spotten? “Echt lastalent heeft doorzettingsvermogen. Leren lassen lukt nooit direct, je moet de mentaliteit hebben om altijd een stapje beter te willen worden. Op die manier kunnen PIE-docenten lastalent spotten.” MENU